- ભારતના પાડોશી ચીને મંદી હોવા છતાં સંરક્ષણ બજેટમાં કર્યો વધારો
- ચીનની સમસ્યા એ છે કે તે કહે છે તેના કરતાં વધારે છુપાવે છે
- ચીનના નવા દોસ્ત બનેલા માલદીવના રાષ્ટ્રપ્રમુખ તેના ઈશારે નાચી રહ્યા છે
ભારતના પાડોશી દેશ ચીને સંરક્ષણ બજેટમાં 7.2 ટકાનો વધારો કર્યો છે. આ વર્ષે ચીનનું સંરક્ષણ બજેટ 230 અબજ ડોલરથી વધુ છે. ચીનનું સંરક્ષણ બજેટ ભારત કરતાં લગભગ ત્રણ ગણું મોટું છે. ભારતે 2024-25ના વચગાળાના બજેટમાં સંરક્ષણ ક્ષેત્ર માટે 75 બિલિયન ડોલકની ફાળવણી કરી છે. આર્થિક મોરચે મંદી હોવા છતાં ચીને સંરક્ષણ પરનો ખર્ચ વધાર્યો છે.તેનું એક કારણ છે. એક તરફ તેણે પોતાની સેનાને ઝડપથી આધુનિક બનાવવાની છે. બીજી તરફ ચીનને પણ અમેરિકા સાથે ડીલ કરવાની છે. ગયા વર્ષે સંરક્ષણ માટે 877 અબજ ડોલર આપનાર અમેરિકાએ ઈન્ડો-પેસિફિકમાં ચીનનો માથાનો દુખાવો વધારી દીધો છે. તાઈવાનને લઈને અમેરિકા અને ચીન વચ્ચેનો તણાવ જાણીતો છે. ઈન્ડો-પેસિફિકમાં ચીન માટે સૌથી મોટો પડકાર QUAD છે, જેમાં અમેરિકા પણ સામેલ છે. યુએસ સંસદે તાજેતરમાં QUAD ને મજબૂત કરવા માટે એક બિલ પસાર કર્યું છે. QUADની શક્તિથી ડરીને ચીને પહેલા પાકિસ્તાનને ફસાવ્યું અને હવે માલદીવને પોતાના કબજામાં લઈ લીધું છે. તે QUAD નો ભય છે જે ચીનને આર્થિક પડકારો હોવા છતાં સંરક્ષણ પર ખર્ચ વધારવા માટે દબાણ કરી રહ્યું છે.
ચીનની સમસ્યા એ છે કે તે કહે છે તેના કરતાં વધારે છુપાવે છે. નિષ્ણાતોને તેના સત્તાવાર આંકડા પર વિશ્વાસ નથી. તેઓ માને છે કે ચીનનો વાસ્તવિક સૈન્ય ખર્ચ સંરક્ષણ બજેટ કરતા ઘણો વધારે છે.
પાકિસ્તાનથી માલદીવ સુધી ચીનની દોસ્તી છે
ચીન છેલ્લા કેટલાક સમયથી ભારતને ઘેરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. એક તરફ તેણે પાકિસ્તાન આર્મીને તમામ હથિયારો પૂરા પાડ્યા હતા. તે ઉપરાંત, તેઓએ વિવિધ પ્રોજેક્ટ માટે લોન આપીને આર્થિક લાભ પણ લીધો હતો. હવે પાકિસ્તાને ચીનની ધૂન પર નાચવું પડશે. ભારત ચીન અને પાકિસ્તાન સાથે હજારો કિલોમીટર લાંબી જમીની સરહદ ધરાવે છે. નેપાળના શાસક પક્ષમાં ભાગલા પાછળ ચીનનો હાથ હોવાનું પણ સામે આવી રહ્યું છે.
દેવાની જાળમાં ફસાયેલા શ્રીલંકાને પણ ચીને છોડી દીધું. તેનો નવો મિત્ર માલદીવ બની ગયો છે, જેના પ્રમુખ મોહમ્મદ મુઈઝુ ચીનના તાલે નાચે છે. મંગળવારે જ ચીને માલદીવ સાથે ભાગીદારી વિસ્તારવાની પ્રતિજ્ઞા લીધી હતી. ચીને માલદીવ સાથે સંરક્ષણ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. તાજેતરમાં માલદીવે ચીનના એક રિસર્ચ શિપને માલે નજીક ડોક કરવાની પરવાનગી આપી હતી. ચીનની ઉશ્કેરણીથી જ મુઈજ્જુ કહી રહ્યા છે કે ’10 મે પછી દેશમાં કોઈ ભારતીય સૈનિક નહીં હોય. ન તો યુનિફોર્મમાં, ન સિવિલ ડ્રેસમાં. ભારતીય સૈન્ય અહીં કોઈપણ સ્વરૂપમાં નહીં હોય. બેઇજિંગે માલદીવ માટે 130 અબજ ડોલરની સહાયની પણ જાહેરાત કરી છે.
