10 મે 2025ના રોજ, ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે તણાવ ચરમસીમાએ પહોંચ્યો જ્યારે પાકિસ્તાને શ્રીનગરથી નલિયા સુધીના 26 સ્થળો પર ડ્રોન, મિસાઇલ અને ફાઇટર જેટનો ઉપયોગ કરીને હુમલા શરૂ કર્યા. આ હુમલાઓમાં ફતેહ-1 મિસાઇલ, JF-17, F-16 અને DJI લશ્કરી ડ્રોનનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. ભારતીય આકાશ વાયુ સંરક્ષણ પ્રણાલીએ હવામાં જ આ હવાઈ ખતરોનો નાશ કરીને પાકિસ્તાની હુમલાઓને સંપૂર્ણપણે નિષ્ફળ બનાવ્યા.
આકાશ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ
આકાશ એ ભારતની સ્વદેશી મધ્યમ-અંતરની સપાટીથી હવામાં પ્રહાર કરતી મિસાઇલ સિસ્ટમ છે, જેને સંરક્ષણ સંશોધન અને વિકાસ સંગઠન (DRDO) દ્વારા વિકસાવવામાં આવી છે. તે 2014 થી ભારતીય સેના અને વાયુસેનામાં તૈનાત છે. તેનું અદ્યતન સંસ્કરણ આકાશ-એનજી (નેક્સ્ટ જનરેશન) 2021 માં સામેલ કરવામાં આવ્યું હતું. આ સિસ્ટમ ઓછી અને મધ્યમ ઊંચાઈ પર ફાઇટર જેટ, ડ્રોન અને ક્રુઝ મિસાઇલ જેવા હવાઈ જોખમોનો નાશ કરવામાં સક્ષમ છે.
વિશેષતા
રેન્જ: 45-70 કિમી (આકાશ-એનજી)
લક્ષ્યો: ફાઇટર જેટ, ડ્રોન, ક્રુઝ મિસાઇલ અને બેલિસ્ટિક મિસાઇલ
માર્ગદર્શન: રડાર-આધારિત કમાન્ડ માર્ગદર્શન અને સક્રિય રડાર હોમિંગ (આકાશ-એનજી)
વોરહેડ: 60 કિલોગ્રામ હાઇ-એક્સપ્લોઝિવ
ચોકસાઈ: 90-100% અવરોધ દર
જમાવટ: મોબાઇલ લોન્ચર, ટેન્ક અને ટ્રક પર જમાવટ કરી શકાય છે, જે તેને ગતિશીલતા આપે છે.
ઇલેક્ટ્રોનિક કાઉન્ટરમેઝર્સ (ECCM): દુશ્મનના જામિંગ અને ઇલેક્ટ્રોનિક હસ્તક્ષેપનો સામનો કરવાની ક્ષમતા.
સ્વદેશીકરણ: 96% થી વધુ સ્વદેશી ઘટકો, જે તેને “મેક ઇન ઇન્ડિયા” નું પ્રતીક બનાવે છે.
આકાશ મિસાઇલનો ઉપયોગ કરીને ચાર લક્ષ્યોને નષ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા
આકાશ મિસાઇલનો ઉપયોગ કરીને ચાર લક્ષ્યોને નષ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા. આ સાથે, ભારત વિશ્વનો પહેલો દેશ બન્યો જે એક જ મિસાઇલ યુનિટથી ચાર હવાઈ લક્ષ્યોને નષ્ટ કરી શકે છે. આકાશ મિસાઇલ સિસ્ટમના એક યુનિટમાં ચાર મિસાઇલો હોય છે. જે વિવિધ લક્ષ્યોને નષ્ટ કરી શકે છે.
