IPL માત્ર એક ટુર્નામેન્ટ નહીં પણ એક બિઝનેસ મોડેલ બની ગયું છે. તે મોટી બ્રાન્ડ્સ અને રોકાણકારોને આકર્ષી રહ્યું છે. દર વર્ષે IPLનો ઉત્સાહ માત્ર ખેલાડીઓ અને દર્શકોને જ નહીં, પરંતુ મોટા બ્રાન્ડ્સ અને રોકાણકારોને પણ આકર્ષે છે. 2007માં આઈપીએલની શરૂઆત થઈ ત્યારથી, તે સૌથી વધુ જોવાયેલી ક્રિકેટ લીગમાંની એક બની ગઈ છે. ચેન્નાઈ સુપર કિંગ્સ, મુંબઈ ઇન્ડિયન્સ, રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગ્લોર જેવી ટીમો આજે કરોડો રૂપિયા કમાય છે.
BCCI તરફથી કેન્દ્રીય આવક
ભારતીય ક્રિકેટ કંટ્રોલ બોર્ડ એટલે BCCI જે IPLનું સંચાલન કરે છે. તેને તેની આવક કેન્દ્રીય આવકમાંથી મળે છે. જેમાં પ્રસારણ અધિકારો BCCI IPL પ્રસારણના મીડિયા અધિકારોમાંથી અબજો રૂપિયા કમાય છે. BCCIએ વર્ષ 2023-2027 માટે મીડિયા રાઇટ્સ ડીલમાં 48,390 કરોડ રૂપિયાની કમાણી કરી છે. જેમાં ટીવી બ્રોડકાસ્ટિંગ અને ઓનલાઈન સ્ટ્રીમિંગનો સમાવેશ થાય છે.
ટીમના પોતાના સ્પોન્સરશિપ ડીલ્સ
દરેક ટીમ તેના સંબંધિત પ્રાયોજકો પાસેથી પણ મોટી કમાણી કરે છે. આમાં જર્સી સ્પોન્સરનો સમાવેશ થાય છે. આ સૌથી મોટો સોદો છે. આ ઉપરાંત, જર્સીના પ્રાયોજકો પાછળ, હાથ અને કેપ પર છાપેલા બ્રાન્ડ્સ માટે પણ ચૂકવણી કરે છે. વધુમાં, ડિજિટલ અને સોશિયલ મીડિયા ભાગીદારોની ટીમો સોશિયલ મીડિયા અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર બ્રાન્ડ્સ સાથે ઝુંબેશ ચલાવે છે.
મેચડે આવક:
જ્યારે કોઈ ટીમ પોતાના હોમ ગ્રાઉન્ડ પર મેચ રમે છે, ત્યારે તે તેની ટિકિટોના વેચાણમાંથી સારી એવી કમાણી કરે છે. ટિકિટ વહેંચાણમાંથી ટીમને મોટો હિસ્સો મળે છે. જ્યારે એક નાનો હિસ્સો સ્થાનિક ક્રિકેટ એસોસિએશન અને બીસીસીઆઈને જાય છે.
ઈનામની રકમ:
IPLમાં ટોચના સ્થાને આવનારી ટીમોને BCCI તરફથી ઈનામની રકમ મળે છે. ઉદાહરણ તરીકે, 2024 IPLમાં, વિજેતાને 20 કરોડ રૂપિયા, રનર-અપને 12.5 કરોડ રૂપિયા અને ત્રીજા અને ચોથા સ્થાન પર રહેલી ટીમને 7 કરોડ રૂપિયા મળ્યા હતા. આ રકમ ખેલાડીઓ અને ફ્રેન્ચાઇઝ વચ્ચેની પરસ્પર સમજણ મુજબ વહેંચવામાં આવે છે.


