ફાઇટર જેટ આધુનિક યુદ્ધ ટેકનોલોજીનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. તે માત્ર હવામાં ઊંચી ઝડપે ઉડતા નથી પણ દુશ્મનને નિશાન બનાવવામાં પણ સૌથી આગળ હોય છે. પરંતુ જ્યારે આ વિમાનોની વાત આવે છે, ત્યારે લોકોના મનમાં ઘણીવાર એક સવાલ આવે છે કે, શું ફાઇટર જેટમાં ફીટ કરાયેલા મિસાઇલો પણ નટ એન્ડ બોલ્ટથી સેટ કરવામાં આવે છે? જવાબ સીધો જ છે ના. આ પ્રક્રિયા ખૂબ જ એડવાન્સ, વૈજ્ઞાનિક અને તકનીકી રીતે કરવામાં આવે છે.
ફાઈટર જેટમાં મિસાઈલ કે બોમ્બ લગાવાની પ્રક્રિયાને weapon loading કે weapon mounting કહેવાય છે તેમાં વિમાનના નીચેના પાંખિયામાં બનેલા ખાસ હિસ્સાને પાઈલન કહેવાય છે. હાર્ડપ્વાઈંટ તે જગ્યાએ હોય છે જ્યાં હથિયારોને લગાવામાં આવે છે. મિસાઈલોને આ પોઈન્ટ પર માઉન્ટ કરવા માટે તેમાં રિલીઝ મૈકેનિઝ્મ અને ઈલેક્ટ્રોનિક ઈન્ટરફેસ લગાવવામાં આવે છે. મિસાઈલ ફાઈટર જેટ વચ્ચે જે કનેક્શન બને છે તે ઈલેક્ટ્રોનિક હોય છે. જેનાથી પાયલોટ કોકપિટથી મિસાઈલ ને ઓપરેટ કરી શકે.
નટ-બોલ્ટ લગાવવામાં નથી આવતું
મિસાઈલને ફક્ત નટ-બોલ્ટ લગાવી દે તે વિચારવું ખોટું છે. નટ-બોલ્ટનો ઉપયોગ સ્થિર હિસ્સાઓમાં જ્યાં જોડવાની જરૂર હોય છે ત્યાં લગાવવામાં આવે છે પરંતુ હથિયારો માટે જે સિસ્ટમ હોય છે તે વધારે એડવાન્સ હોય છે. મિસાઈલને લોન્ચ રેલ કે લોન્ચર રૈક પર લાગવાવામાં આવે છે. આ રૈક્સને ઈજેક્શન યુનિટ્સથી જોડવામાં આવે છે જે, ફાયરિંગના સમયે મિસાઈલ જેટથી બહાર નીકળે છે
સાવધાની રાખવી છે જરૂરી
મિસાઇલ લોડિંગ દરમિયાન ખૂબ જ સાવધાની રાખવામાં આવે છે. આ કામ સંપૂર્ણ રીતે ગ્રાઉન્ડ ક્રૂ દ્વારા કરવામાં આવે છે, જે ઘણી વખત બધું તપાસે છે. મિસાઇલ લોડ થયા પછી, તેની કનેક્ટિવિટી અને ફાયરિંગ મિકેનિઝમનું સિસ્ટમ સાથે પરીક્ષણ કરવામાં આવે છે. આજકાલ રાફેલ, F-35, સુખોઈ-30 વગેરે જેવા આધુનિક ફાઇટર જેટમાં સ્માર્ટ વેપન ઇન્ટરફેસ સિસ્ટમ્સ હોય છે, આ સિસ્ટમ્સ તેની રીતે જ ઓળખી લે છે કે કઈ મિસાઇલ અથવા બોમ્બ ઇન્સ્ટોલ કરેલા છે, કઈ ફાયરિંગ પ્રોફાઇલ તેમના માટે એક્ટિવ કરવાની છે અને તેને કેવી રીતે ફાયર કરવા.
જો આ રીતે જોવામાં આવે તો, ફાઇટર જેટમાં મિસાઇલ ઇન્સ્ટોલ કરવું એ કોઈ મિકેનિક દ્વારા નટ અને બોલ્ટ જોડીને કરી શકાય તેવું કામ નથી, પરંતુ તે એક ખૂબ જ અધુનિક પ્રક્રિયા છે જેમાં મશીન, કમ્પ્યુટર અને માણસની કુશળતા ખૂબ જરૂરી છે.


