- દેશમાં જુલાઈથી ત્રણ નવા ફોજદારી કાયદા લાગુ કરવામાં આવશે
- ગૃહ મંત્રાલયે જાહેરનામું બહાર પાડ્યું
- આ ત્રણેય કાયદાઓને ગયા વર્ષે 21 સપ્ટેમ્બરે સંસદે મંજૂરી આપી હતી
દેશમાં ક્રિમિનલ જસ્ટિસ સિસ્ટમને સંપૂર્ણપણે બદલવા માટે 1 જુલાઈથી ત્રણ નવા કાયદા અમલમાં આવશે. આ ત્રણ કાયદા ભારતીય ન્યાયિક સંહિતા, ભારતીય નાગરિક સુરક્ષા સંહિતા અને ભારતીય પુરાવા અધિનિયમ છે. આ ત્રણેય કાયદાઓને ગયા વર્ષે 21 સપ્ટેમ્બરે સંસદે મંજૂરી આપી હતી. જે બાદ 25 ડિસેમ્બરે રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ પણ તેમને મંજૂરી આપી હતી.
બ્રિટિશકાળના કાયદા નેસ્ત નાબૂદ થશે
1 જુલાઈથી ત્રણ નવા ફોજદારી કાયદા અમલમાં આવશે. કેન્દ્ર સરકારે આજે આ અંગે જાહેરનામું બહાર પાડ્યું છે. તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે બ્રિટિશયુગના ભારતીય દંડ સંહિતા (IPC), ભારતીય પુરાવા અધિનિયમ અને ક્રિમિનલ પ્રોસિજર કોડ (CrPC) ને બદલે ત્રણ નવા ફોજદારી કાયદા 1 જુલાઈથી અમલમાં આવશે. આ ત્રણ નવા ફોજદારી કાયદા ભારતીય ન્યાય સંહિતા, ભારતીય નાગરિક સંરક્ષણ સંહિતા અને ભારતીય પુરાવા અધિનિયમ છે.
આ ગુનાઓ માટેની સજા બનશે કડક
ઉલ્લેખનીય છે કે આ ત્રણ બિલ સંસદના બંને ગૃહો દ્વારા શિયાળુ સત્ર દરમિયાન પસાર કરવામાં આવ્યા હતા. બાદમાં રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ ત્રણેય નવા ફોજદારી કાયદા બિલને મંજૂરી આપી હતી. રાષ્ટ્રપતિની સંમતિ મળ્યા બાદ તેમને કાયદો બનાવવામાં આવ્યો હતો. આ ત્રણ કાયદા ભારતીય પુરાવા અધિનિયમ 1872, ક્રિમિનલ પ્રોસિજર કોડ 1973 અને IPCનું સ્થાન લેશે. નિષ્ણાતોના મતે, ત્રણ નવા કાયદા આતંકવાદ, મોબ લિંચિંગ અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાને જોખમમાં મૂકતા ગુનાઓ જેવા ગુનાઓ માટે સજાને વધુ કડક બનાવશે.
શું શું બદલાયું?
IPC: કયું કૃત્ય ગુનો છે અને તેની શું સજા થશે? આ IPC દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે. હવે તેને ભારતીય ન્યાયિક સંહિતા કહેવામાં આવશે. IPCમાં 511 સેક્શન હતા, જ્યારે BNSમાં 358 સેક્શન હશે. 21 નવા ગુના ઉમેરાયા છે. 41 ગુનામાં કેદની મુદતમાં વધારો કરવામાં આવ્યો છે. 82 ગુનામાં દંડ વધ્યો છે. 25 ગુનામાં ફરજિયાત લઘુત્તમ સજા દાખલ કરવામાં આવી છે. 6 ગુનામાં સમુદાય સેવાની સજા થશે. અને 19 કલમો નાબૂદ કરવામાં આવી છે.
CrPC: ધરપકડ, તપાસ અને કાર્યવાહીની પ્રક્રિયા CrPCમાં લખેલી છે. CrPCમાં 484 વિભાગો હતા. હવે ભારતીય નાગરિક સંરક્ષણ સંહિતામાં 531 કલમો હશે. 177 વિભાગો બદલવામાં આવ્યા છે. 9 નવા વિભાગો ઉમેરવામાં આવ્યા છે અને 14 નાબૂદ કરવામાં આવ્યા છે.
ઈન્ડિયન એવિડન્સ એક્ટઃ કેસના તથ્યો કેવી રીતે સાબિત થશે, નિવેદનો કેવી રીતે રેકોર્ડ કરવામાં આવશે, આ બધું ઈન્ડિયન એવિડન્સ એક્ટમાં છે. અગાઉ તેમાં 167 વિભાગ હતા. ભારતીય પુરાવા સંહિતામાં 170 વિભાગો હશે. 24 ઘરોમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યા છે. બે નવા વિભાગ ઉમેરવામાં આવ્યા છે.
