નાસાના અવકાશયાત્રી સુનિતા વિલિયમ્સ અને બુચ વિલ્મોર હાલમાં ઇન્ટરનેશનલ સ્પેસ સ્ટેશન (ISS) પર છે. બંને મુસાફરો નવેમ્બર 2024માં અમેરિકામાં યોજાનારી રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણીમાં મતદાન કરવાની યોજના બનાવી રહ્યા છે. પરંતુ પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે અવકાશયાત્રીઓ અવકાશમાંથી કેવી રીતે મત આપી શકાય છે.
અવકાશયાત્રીઓને ચૂંટણીમાં મતદાન કરવાનો અધિકાર
ટેક્સાસે 1997માં અવકાશયાત્રીઓને ચૂંટણીમાં મતદાન કરવાનો અધિકાર આપતો કાયદો પસાર કર્યો. આ કાયદા અનુસાર, જો કોઈ વ્યક્તિ અવકાશમાં હોય તો તે ઈલેક્ટ્રોનિક રીતે મતદાન કરી શકે છે. આ કાયદો એટલા માટે બનાવવામાં આવ્યો છે કારણ કે નાસાના મોટાભાગના અવકાશયાત્રીઓ ટેક્સાસના હ્યુસ્ટનમાં રહે છે.
અવકાશમાંથી કેવી રીતે મતદાન કરવું?
સ્પેસ સ્ટેશનથી મતદાનની પ્રક્રિયા સરળ છે. મતદાન પહેલાં, અવકાશયાત્રીઓ જે ચૂંટણીમાં ભાગ લેવા માગે છે તેના માટે તમામ જરૂરી કાગળ ભરવાની તૈયારી કરે છે. ત્યારબાદ, નાસાના મિશન કંટ્રોલ સેન્ટરમાંથી તેમને સુરક્ષિત ઈલેક્ટ્રોનિક મતપત્ર મોકલવામાં આવે છે. અવકાશયાત્રીઓ ઈમેલ દ્વારા મતપત્ર મેળવે છે. પછી તેઓ તેને ભરીને પૃથ્વી પર સંબંધિત કાઉન્ટી ક્લાર્કની ઓફિસમાં મોકલે છે.
શું પહેલા કોણે અવકાશમાંથી મતદાન કર્યું?
આ પ્રક્રિયા 1997 માં શરૂ થઈ, જ્યારે ડેવિડ વોલ્ફ અવકાશમાંથી મતદાન કરનાર પ્રથમ અવકાશયાત્રી બન્યા. ત્યારથી, અન્ય ઘણા અવકાશયાત્રીઓએ પણ આ પ્રક્રિયાને અનુસરી છે. સુનીતાએ 2016 અને 2020માં પણ સ્પેસમાંથી વોટ કર્યો હતો. સુનીતા અને બૂચ આ વખતે કેટલાક પડકારોનો સામનો કરી રહ્યા છે. તેમની પરત ફરવાની યોજના વિલંબિત થઈ છે. હવે બંને ફેબ્રુઆરી 2025 સુધી ISS પર રહેશે. બૂચે કહ્યું, “તે મુશ્કેલ મુસાફરી રહી છે, પરંતુ અમે દરરોજ અમારું શ્રેષ્ઠ પ્રયાસ કરવાનો પ્રયાસ કરીએ છીએ.”
