- હેનલે પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સમાં ભારતના રેંકિંગમાં ઘટાડો નોંધાયો
- ભારતીય પાસપોર્ટ એક સ્થાન સરકીને 85માં સ્થાને આવી ગયો છે
- ફ્રેન્ચ પાસપોર્ટ ધારકો 194 દેશોમાં વિઝા વિના મુસાફરી કરી શકે છે
હેનલે પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સ-2024 પ્રસિદ્ધ કરી દેવામાં આવ્યો છે. જેમાં ફ્રાન્સે ટોચનું સ્થાન મેળવ્યું છે. ફ્રેન્ચ પાસપોર્ટ ધારકો 194 દેશોમાં વિઝા વિના મુસાફરી કરી શકે છે. કોઈપણ દેશના પાસપોર્ટની મજબૂતાઈ દર્શાવે છે કે તે સોફ્ટ પાવર તરીકે વિશ્વમાં કેટલો પ્રભાવશાળી છે. હેનલી પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સમાં ભારતે ગયા વર્ષ કરતાં આ વર્ષે ખરાબ પ્રદર્શન કર્યું છે અને ભારતીય પાસપોર્ટ એક સ્થાન સરકીને 85માં સ્થાને આવી ગયો છે.
દેશનો પાસપોર્ટ કેટલો મજબૂત છે તે વિઝા ફ્રી એક્સેસના આધારે હેનલી ઈન્ડેક્સ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે. એટલે કે જે દેશનો પાસપોર્ટ મોટાભાગના દેશોમાં વિઝા વિના મુસાફરી કરવા માટે વાપરી શકાય છે તે દેશનો પાસપોર્ટ સૌથી મજબૂત હોય છે.
હેનલે પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સમાં કયા દેશો ટોચ પર છે?
હેનલી પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સમાં ફ્રાન્સ ટોચ પર છે. ફ્રાંસની સાથે સાથે જર્મની, ઈટાલી, જાપાન, સિંગાપોર અને સ્પેન ટોચના સ્થાને છે. હેનલી પાસપોર્ટ રેન્કિંગમાં ફિનલેન્ડ, દક્ષિણ કોરિયા અને સ્વીડન 193 વિઝા મુક્ત સ્થળો સાથે બીજા સ્થાને છે. ઓસ્ટ્રિયા 192 વિઝા ફ્રી ડેસ્ટિનેશન સાથે ત્રીજા સ્થાને છે.
રેન્કિંગમાં ભારતનો ઘટાડો ચોંકાવનારો છે
ગયા વર્ષની સરખામણીમાં 2024માં ભારતના પાસપોર્ટમાં એક સ્થાનનો ઘટાડો થયો છે. ગયા વર્ષે હેનલી પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સમાં ભારત 84માં ક્રમે હતું, પરંતુ આ વર્ષે તે 85માં સ્થાને આવી ગયું છે. રેન્કિંગમાં ભારતનો ઘટાડો થોડો આશ્ચર્યજનક છે કારણ કે ગયા વર્ષે, જ્યારે ભારતીય પાસપોર્ટ ધારકો 60 દેશોમાં વિઝા વિના મુસાફરી કરી શકતા હતા, ત્યારે આ વર્ષે વિઝા મુક્ત દેશોની સંખ્યા વધીને 62 થઈ ગઈ છે.
તાજેતરમાં ઈરાને ભારતીય પ્રવાસીઓ માટે વિઝા ફ્રી એન્ટ્રીની જાહેરાત કરી છે. ભારતીય પ્રવાસીઓ 15 દિવસ માટે ઈરાનમાં વિઝા-મુક્ત પ્રવાસનો લાભ લઈ શકે છે. મલેશિયા, થાઈલેન્ડ અને શ્રીલંકા પણ તે દેશોમાં સામેલ છે જેમણે થોડા સમય પહેલા ભારતીયો માટે વિઝા ફ્રી એન્ટ્રીની જાહેરાત કરી છે.
પાકિસ્તાન માલદીવ પાસપોર્ટનું રેન્કિંગ શું છે?
પાકિસ્તાનના રેન્કિંગની વાત કરીએ તો ગયા વર્ષની જેમ આ વખતે પણ તે 106માં સ્થાને છે. ભારતનો પાડોશી દેશ બાંગ્લાદેશ પણ ગયા વર્ષની સરખામણીમાં એક સ્થાન નીચે 101માથી 102મા ક્રમે આવી ગયો છે.
ભારતના દરિયાઈ પડોશી માલદીવનો પાસપોર્ટ પહેલા જેવો જ મજબૂત છે. માલદીવિયન પાસપોર્ટ 58માં ક્રમે છે અને માલદીવિયન પાસપોર્ટ ધારકો 96 દેશોમાં વિઝા વિના મુસાફરી કરી શકે છે.
ચીનના પાસપોર્ટમાં જોરદાર તાકાત, કોણ છે તળિયે?
હેનલે પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સમાં ચીનના પાસપોર્ટે ખૂબ જ સારું પ્રદર્શન કર્યું છે. જ્યારે ચીનનો પાસપોર્ટ વર્ષ 2023માં 66મા સ્થાને હતો, ત્યારે આ વર્ષે તે બે પોઈન્ટના ઉછાળા સાથે 64મા સ્થાને આવી ગયો છે. કોવિડ રોગચાળા પછી તેમના પર્યટનને ફરી બેઠો કરવા માટે ચીને ઘણા યુરોપિયન દેશોને વિઝા ફ્રી એન્ટ્રી આપી છે. તે જ સમયે, અમેરિકાનો પાસપોર્ટ પણ ગયા વર્ષની સરખામણીમાં આ વર્ષે વધુ મજબૂત બન્યો છે. ગયા વર્ષે અમેરિકા સાતમા સ્થાને હતું પરંતુ આ વર્ષે તે છઠ્ઠા સ્થાને આવી ગયું છે. હેનલે પાસપોર્ટ રેન્કિંગમાં અફઘાનિસ્તાન સૌથી નીચેના સ્થાને રહ્યું. તાલિબાનના શાસનમાં અફઘાનિસ્તાન સતત પાછળ છે અને તેનો પાસપોર્ટ પણ સૌથી ખરાબ પ્રદર્શન કરી રહ્યો છે. અફઘાનિસ્તાનનો પાસપોર્ટ 28 વિઝા ફ્રી ડેસ્ટિનેશન સાથે સૌથી નીચે એટલે કે 109મા ક્રમે છે.
હેનલે પાસપોર્ટ ઇન્ડેક્સમાં રેન્કિંગ કેવી રીતે નક્કી કરવામાં આવે છે?
હેનલે પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સની વેબસાઈટ પર લખવામાં આવ્યું છે કે તેમની પાસે વિવિધ દેશોના છેલ્લા 19 વર્ષના પાસપોર્ટનો ડેટા છે. વેબસાઈટ પર લખ્યું છે કે, ‘ઈન્ટરનેશનલ એર ટ્રાન્સપોર્ટ ઓથોરિટી (IATA)ના એક્સક્લુઝિવ ડેટાના આધારે હેનલી પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સ તેના પ્રકારનો એકમાત્ર ઈન્ડેક્સ છે. ઇન્ડેક્સમાં 199 જુદા જુદા પાસપોર્ટ અને 227 વિવિધ પ્રવાસ સ્થળોનો સમાવેશ થાય છે. વેબસાઈટ અનુસાર, ઈન્ડેક્સ દર મહિને અપડેટ થાય છે. વેબસાઈટ દાવો કરે છે કે હેનલી પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સ વિશ્વભરના નાગરિકો અને સ્વતંત્ર દેશો માટે બેન્ચમાર્ક છે જ્યારે વિશ્વભરમાં પાસપોર્ટની મજબૂતાઈની વાત આવે છે.
હેનલે પાસપોર્ટ ઈન્ડેક્સના આંકડાથી જાણવા મળે છે કે છેલ્લા બે દાયકામાં વૈશ્વિક ગતિશિલતાઓમાં વિશેષ પરિવર્તન આવ્યું છે. વર્ષ-2006માં લોકો સરેરાશ 58 દેશોમાં વીઝા ફ્રી ટ્રેવલ કરી શકતા હતા. પરંતુ આ વર્ષે આ સંખ્યા આશરે બેગણી થઈ 111 દેશો સુધી પહોંચી ગઈ છે.
