કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલા 2025ના તાજેતરના અહેવાલમાં નવેમ્બર 2025 માં ગાઝિયાબાદને દેશના સૌથી પ્રદૂષિત શહેર તરીકે સ્થાન આપવામાં આવ્યું હતું. અહીં માસિક સરેરાશ PM2.5 સ્તર પ્રતિ ઘન મીટર 224 માઇક્રોગ્રામ હતું, અને હવાની ગુણવત્તા સમગ્ર મહિના દરમિયાન રાષ્ટ્રીય ધોરણોથી ઉપર રહી હતી.
ઉત્તર પ્રદેશ અને હરિયાણાના શહેરોનો પણ સમાવેશ
અહેવાલ મુજબ નોઈડા, બહાદુરગઢ, દિલ્હી, હાપુર, ગ્રેટર નોઈડા, બાગપત, સોનીપત, મેરઠ અને રોહતકનો સમાવેશ દેશના 10 સૌથી પ્રદૂષિત શહેરોની યાદીમાં ગાઝિયાબાદ સાથે કરવામાં આવ્યો હતો. આમાંથી છ શહેરો ઉત્તર પ્રદેશમાં, ત્રણ હરિયાણામાં અને એક દિલ્હીમાં છે. ગાઝિયાબાદ સિવાય, અન્ય તમામ શહેરોમાં ગયા વર્ષની સરખામણીમાં પ્રદૂષણનું સ્તર ઊંચું નોંધાયું હતું.
દિલ્હીમાં શું સ્થિતિ છે?
દિલ્હી ચોથું સૌથી પ્રદૂષિત શહેર રહ્યું, જ્યાં માસિક સરેરાશ PM2.5 સ્તર 215 માઇક્રોગ્રામ પ્રતિ ઘન મીટર હતું, જે ઓક્ટોબરમાં 107 માઇક્રોગ્રામ હતું. શહેરમાં 23 ખૂબ જ ખરાબ દિવસો, 6 ગંભીર દિવસો અને 1 ખરાબ દિવસ નવેમ્બરમાં નોંધાયા. પરાળી બાળવાની અસર ગયા વર્ષ કરતાં ઓછી હતી, જે રાષ્ટ્રીય પ્રદૂષણ સ્તરના માત્ર 7% હતી, જે ગયા વર્ષે 20% હતી.
અન્ય પ્રદૂષણથી પ્રભાવિત શહેરોમાં શું પરિસ્થિતિ છે?
બહાદુરગઢ સિવાય, ટોચના 10 શહેરોમાંથી કોઈ પણ રાષ્ટ્રીય સલામત ધોરણને પૂર્ણ કરતું નથી. ચરખી દાદરી, બુલંદશહેર, મુઝફ્ફરનગર, ગુરુગ્રામ, ખુર્જા, ભિવાની, કરનાલ, યમુનાનગર અને ફરીદાબાદમાં પણ PM2.5 સ્તર દરરોજ રાષ્ટ્રીય મર્યાદાથી ઉપર રહ્યું. CREA વિશ્લેષક મનોજ કુમારના મતે, વર્ષભર પ્રદૂષણના મુખ્ય સ્ત્રોત પરિવહન, ઉદ્યોગ, પાવર પ્લાન્ટ અને અન્ય બર્નિંગ સ્ત્રોતો છે.
રાજ્યવાર પ્રદૂષણની સ્થિતિ
રાજસ્થાનના 34 માંથી 23 શહેરો, હરિયાણાના 25 માંથી 22 અને ઉત્તર પ્રદેશના 20 માંથી 14 શહેરો રાષ્ટ્રીય મર્યાદાથી ઉપર હતા. મધ્યપ્રદેશના 12 માંથી 9 શહેરો, ઓડિશાના 14 માંથી 9 અને પંજાબના આઠ માંથી સાત શહેરોમાં પણ પ્રદૂષણનું સ્તર ઊંચું હતું.
