વીજ કટોકટી નિવારવા રાજય સરકાર એકશનમાં
ગુજરાતમાં ૧૬૦૦ મેગાવોટનો પાવર પ્લાન્ટ સ્થપાશે
કોલસા આધારિત વિજ મથક નિર્માણ કરવા વડોદરાના સુરાશામાળ નજીક જમીન સંપાદનની પ્રક્રિયા શરૂ
સુપર ક્રિટીકલ ટેકનોલોજીવાળા ૮૦૦ મેગાવોટના બે અલગ-અલગ યુનિટ બનાવવા આયોજન
અગ્ર ગુજરાત, ગાંધીનગર
ગુજરાતમાં ઔદ્યોગિક વિકાસ, શહેરીકરણ અને વધતા વીજ વપરાશ વચ્ચે વીજળીની સતત ઉપલબ્ધતા જાળવવી રાજ્ય સરકાર માટે મહત્વનો પડકાર બની રહી છે. આ સ્થિતિમાં રાજ્યમાં વીજ ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવાની દિશામાં વધુ એક મોટું પગલું ભરવામાં આવ્યું છે. વડોદરા જિલ્લાના શિનોર તાલુકાના સુરાશામળ ગામે 1600 મેગાવોટ ક્ષમતાનો નવો કોલસા આધારિત સુપર ક્રિટીકલ પાવર પ્લાન્ટ સ્થાપવાની તૈયારીઓ શરૂ થઈ છે. આ પ્રોજેક્ટ માટે 165.69 હેક્ટર જમીન સંપાદિત કરવાની પ્રક્રિયા હાથ ધરવામાં આવી છે.
આ વીજ પ્રોજેક્ટ માટે મહેસૂલ વિભાગ દ્વારા 29 ઓક્ટોબરના રોજ જાહેરનામું બહાર પાડવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ 30 ઓક્ટોબરના રોજ ગુજરાત સરકારના ગેઝેટમાં તેની પ્રસિદ્ધિ કરવામાં આવી હતી. જાહેરનામા અનુસાર, પ્રસ્તાવિત વીજમથક માટે સુરાશામળ ગામની કુલ 165.69 હેક્ટર જમીન સંપાદિત કરવાની કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવશે.
આ પ્રોજેક્ટમાં 800 મેગાવોટ ક્ષમતાના 2 અલગ-અલગ યુનિટ સ્થાપવાનું આયોજન છે. બંને યુનિટ આધુનિક સુપર ક્રિટીકલ ટેક્નોલોજી પર આધારિત હશે. સરકાર દ્વારા આ યોજનાને જાહેર હિત સાથે જોડાયેલા માળખાકીય પ્રોજેક્ટ તરીકે આગળ ધપાવવામાં આવી રહી છે.
જમીન સંપાદનના પ્રાથમિક જાહેરનામા સામે વાંધો ધરાવતા અસરગ્રસ્ત જમીન માલિકો અને અન્ય સંબંધિત લોકો માટે રજૂઆત કરવાની તક રાખવામાં આવી છે. જાહેરનામાની પ્રસિદ્ધિથી 60 દિવસની અંદર કરજણના સક્ષમ જમીન સંપાદન અધિકારી સમક્ષ પોતાના વાંધા અને રજૂઆતો નોંધાવી શકાશે. હાલમાં જમીન સંપાદનની પ્રાથમિક પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવી છે. સંબંધિત રજૂઆતો અને કાયદાકીય પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ સરકાર સંતુષ્ટ થાય તો કાયદાની કલમ 10 હેઠળ આગળનું જાહેરનામું બહાર પાડવાની કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.
વડોદરા જિલ્લાના શિનોર તાલુકામાં 1600 મેગાવોટના આ મહત્વાકાંક્ષી વીજ પ્રોજેક્ટ માટે જમીન સંપાદનની શરૂઆત થઈ છે. હાલ આ પ્રોજેક્ટ પ્રાથમિક કાયદાકીય તબક્કામાં છે. આગામી સમયમાં વાંધા-રજૂઆતોની પ્રક્રિયા, જમીન સંપાદન અને અન્ય જરૂરી મંજૂરીઓ બાદ પ્રોજેક્ટની આગળની દિશા સ્પષ્ટ થશે.
એક તરફ ગુજરાતની વીજ ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવાની તૈયારી છે, તો બીજી તરફ જમીન સંપાદનથી અસરગ્રસ્ત પરિવારોની રજૂઆતો પણ આ પ્રક્રિયામાં મહત્વની રહેશે. હવે આ પ્રોજેક્ટ ક્યારે આગળ વધે છે અને જમીન સંપાદનની પ્રક્રિયા કેટલી ઝડપથી પૂર્ણ થાય છે તેના પર સૌની નજર રહેશે.
ગુજરાતને નવા વીજમથકની જરૂર કેમ પડી?
ગુજરાતમાં ઉદ્યોગોનો વ્યાપ સતત વધી રહ્યો છે. તેની સાથે રહેણાક વિસ્તારો, વેપાર-ધંધા અને માળખાકીય સુવિધાઓનો પણ વિસ્તાર થઈ રહ્યો છે. પરિણામે વીજળીની માંગમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે. બીજી તરફ, સૌર ઊર્જાનું ઉત્પાદન મુખ્યત્વે દિવસના પ્રકાશ પર અને પવન ઊર્જાનું ઉત્પાદન પવનની ઉપલબ્ધતા પર આધારિત છે. તેથી આ બંને સ્ત્રોતોમાંથી મળતી વીજળીમાં સમય પ્રમાણે વધઘટ થતી રહે છે. ખાસ કરીને સાંજના સમયે જ્યારે વીજળીની માંગ વધે અને પુનઃપ્રાપ્ય ઊર્જાનું ઉત્પાદન ઘટે ત્યારે સતત વીજ પુરવઠો જાળવવા પરંપરાગત થર્મલ પાવર પ્લાન્ટ ઉપયોગી બની શકે છે. લાંબા ગાળે વીજળીની જરૂરિયાત પૂરી કરવા રાજ્યની પોતાની ઉત્પાદન ક્ષમતા વધારવાનો પણ સરકારનો પ્રયાસ છે.
નવા પ્લાન્ટથી થનાર ફાયદો
- વીજળીની પીક ડિમાન્ડ દરમિયાન વધારાનો પુરવઠો ઉપલબ્ધ કરાવવામાં મદદ મળશે.
- ઔદ્યોગિક અને વ્યાપારી ક્ષેત્રની વધતી વીજ જરૂરિયાત પૂરી કરવામાં સહાય થઈ શકે છે.
- સૌર અને પવન ઊર્જાના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થાય ત્યારે વીજ પુરવઠો જાળવવામાં મદદરૂપ બની શકે છે.
- લાંબા ગાળે રાજ્યની વીજ સુરક્ષા અને ઉત્પાદન ક્ષમતા મજબૂત બની શકે છે.
- સુપર ક્રિટીકલ ટેક્નોલોજીના ઉપયોગથી પરંપરાગત સબ-ક્રિટીકલ કોલસા આધારિત પ્લાન્ટની સરખામણીએ પ્રતિ યુનિટ વીજળી માટે કોલસાનો વપરાશ ઘટાડવાની અપેક્ષા છે.


