આયાત પર અંકુશ માટે ફંડ હાઉસ સક્રિય
સોનામાં ‘બિગ મની’ની એન્ટ્રી પર રોક
રૂ.25 કરોડથી વધુના રોકાણ પર પ્રતિબંધ, ગોલ્ડ ETFમાંથી એક વર્ષમાં પ્રથમ વખત રૂ.582 કરોડની ઉપાડ
HDFC, ICICI Prudential અને Nippon Indiaએ મોટા રોકાણ પર મર્યાદા મૂકી; નાના રોકાણકારોને કોઈ અસર નહીં
અગ્ર ગુજરાત, મુંબઈ
સોનામાં સતત વધી રહેલા રોકાણ અને તેના કારણે વધતી આયાતથી ભારતીય રૂપિયાની કિંમત પર પડી રહેલા દબાણને ઘટાડવા માટે મ્યુચ્યુઅલ ફંડ ઉદ્યોગે મહત્વપૂર્ણ પગલું ભર્યું છે. દેશની અગ્રણી એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓએ ગોલ્ડ ETF અને ગોલ્ડ ફંડ ઓફ ફંડ્સમાં મોટા લમ્પસમ રોકાણ પર નિયંત્રણ મૂકવાનું શરૂ કર્યું છે. HDFC મ્યુચ્યુઅલ ફંડ દ્વારા ગોલ્ડ ETF અને ગોલ્ડ FOFમાં રૂ.25 કરોડથી વધુના નવા રોકાણ પર પ્રતિબંધ જાહેર કર્યા બાદ ICICI Prudential અને Nippon India મ્યુચ્યુઅલ ફંડે પણ સમાન પ્રકારના પગલાં લીધા છે. બજાર નિષ્ણાતોના મતે આગામી દિવસોમાં અન્ય ફંડ હાઉસ પણ આવી મર્યાદા લાગુ કરી શકે છે.
તાજેતરના મહિનાઓમાં સોનાના ભાવમાં નોંધપાત્ર તેજી જોવા મળતાં ગોલ્ડ ETFમાં રોકાણનો પ્રવાહ ઝડપથી વધ્યો હતો. તેના પરિણામે સોનાની આયાતમાં વધારો થયો હતો અને વિદેશી ચલણની માંગ વધી હતી. આ પરિસ્થિતિમાં સેબી અને મ્યુચ્યુઅલ ફંડ કંપનીઓ વચ્ચે થયેલી ચર્ચા બાદ મોટા રોકાણકારો માટે મર્યાદા નક્કી કરવાનો નિર્ણય લેવાયો હોવાનું જાણવા મળે છે.
જોકે, આ નિર્ણયથી સામાન્ય અથવા નાના રોકાણકારોને કોઈ ખાસ અસર થવાની નથી. નિષ્ણાતો સ્પષ્ટ કરે છે કે શેરબજાર મારફતે ગોલ્ડ ETFના યુનિટ્સ ખરીદનારા લાખો રિટેલ રોકાણકારો પહેલાની જેમ જ રોકાણ કરી શકશે. નવી મર્યાદા માત્ર એવા મોટા કોર્પોરેટ અને સંસ્થાકીય રોકાણકારોને લાગુ પડશે, જે સીધા એસેટ મેનેજમેન્ટ કંપનીઓ પાસેથી મોટા પાયે યુનિટ્સ ખરીદે છે.
HDFC મ્યુચ્યુઅલ ફંડે પોતાના ગોલ્ડ ફંડ ઓફ ફંડ્સમાં પ્રતિ રોકાણકાર પ્રતિ માસ રૂ.10 લાખની મર્યાદા નક્કી કરી છે. બીજી તરફ Nippon Indiaએ પણ પ્રતિ માસ રૂ.10 લાખ અને પ્રતિ દિવસ રૂ.50 હજાર સુધીની રોકાણ મર્યાદા નક્કી કરી છે. માર્ચ 2026 સુધીના આંકડા મુજબ ગોલ્ડ ETFની કુલ સંપત્તિમાં કોર્પોરેટ રોકાણકારોનો હિસ્સો 58 ટકા હતો, જેની કિંમત રૂ.99,089 કરોડ જેટલી થાય છે.
બીજી તરફ, મે 2026 દરમિયાન ગોલ્ડ ETFમાંથી છેલ્લા એક વર્ષમાં પ્રથમ વખત નેટ આઉટફ્લો નોંધાયો છે. વર્લ્ડ ગોલ્ડ કાઉન્સિલના આંકડા મુજબ મે મહિનામાં ભારતીય ગોલ્ડ ETFમાંથી આશરે 6.1 કરોડ ડોલર એટલે કે રૂ.582 કરોડ જેટલી રકમ ઉપાડી લેવામાં આવી હતી. સરકાર દ્વારા આયાત શુલ્કમાં વધારો અને સ્થાનિક બજારમાં કિંમતોમાં આવેલા ઉતાર-ચઢાવ બાદ રોકાણકારોએ પ્રોફિટ બુકિંગ કરવાનું પસંદ કર્યું હોવાનું માનવામાં આવે છે.
સોનાના ભાવમાં સતત ત્રીજા મહિને ઘટાડો નોંધાતા રોકાણકારોમાં સાવચેતીનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. જોકે લાંબા ગાળાના રોકાણ તરીકે ગોલ્ડ ETF હજુ પણ રોકાણકારો માટે આકર્ષક વિકલ્પ માનવામાં આવે છે.
નાના રોકાણકારોને શું અસર?
સામાન્ય રોકાણકારો પર કોઈ અસર નહીં
સ્ટોક એક્સચેન્જ મારફતે ખરીદી ચાલુ રહેશે
SIP અને નાના રોકાણ યથાવત રહેશે
મર્યાદા માત્ર મોટા લમ્પસમ રોકાણ પર
નવા નિયમો શું કહે છે?
* HDFC : રૂ.25 કરોડથી વધુના નવા રોકાણ પર રોક
* HDFC FOF : માસિક મર્યાદા રૂ.10 લાખ
* Nippon India : માસિક રૂ.10 લાખની મર્યાદા
* Nippon India : દૈનિક રૂ.50 હજાર સુધી રોકાણ
ગોલ્ડ ETFમાંથી એક વર્ષ બાદ પ્રથમ આઉટફ્લો
* મે 2026માં રૂ.582 કરોડનો ઉપાડ
* 12 મહિનામાં પ્રથમ નેટ આઉટફ્લો
* પ્રોફિટ બુકિંગ મુખ્ય કારણ
* આયાત ડ્યુટી વધારાની અસર
કોર્પોરેટ રોકાણકારોનો મોટો હિસ્સો
* કુલ હિસ્સો : 58 ટકા
* રોકાણ મૂલ્ય : રૂ.99,089 કરોડ
* મોટા ભાગના ETF યુનિટ્સ કોર્પોરેટ પાસે
* નવા નિયમોનો મુખ્ય પ્રભાવ આ વર્ગ પર
ટોપ-5 ગોલ્ડ ETF ફંડ
નિપ્પોન ઈન્ડિયા ETF……….55,540(કરોડ)
ICICI Prudential ETF….26,381
SBI Gold ETF…………….24,550
HDFC Gold ETF…………23,239
Kotak Gold ETF…………14,340
સોના-ચાંદીના હાલના ભાવ
* સોનું : રૂ.1.55 લાખ પ્રતિ 10 ગ્રામ
* સોનામાં રૂ.4,000નો ઘટાડો
* ચાંદી : રૂ.2.48 લાખ પ્રતિ કિલો
* ચાંદીમાં રૂ.17,000નો ઘટાડો
* સતત ઘટાડાથી રોકાણકારોમાં સાવચેતીનો માહોલ


