- ભૂટાન અને ભારતના નાગરિકો માટે શાંતિ, મિત્રતા, મુક્ત વેપારની નીતિ
- ઊર્જા સુરક્ષાથી લઈને ટેકનોલોજી, અવકાશ સંશોધન ક્ષેત્રે કારગત
- બન્ને દેશોના સામાજિક-આર્થિક વિકાસને મળશે વેગ
ભૂટાન અને ભારત એક નોંધપાત્ર અને સ્થાયી સંબંધ ધરાવે છે જે ઇતિહાસ, આધ્યાત્મિકતા અને સામાન્ય મૂલ્યો પર આધારિત છે. આ બહુપક્ષીય ભાગીદારી વર્ષોથી વિકસિત થઈ છે અને તેમાં ઊર્જા સુરક્ષાથી લઈને ટેકનોલોજી, અવકાશ સંશોધન અને સંરક્ષણ જીવવિજ્ઞાન સુધીના વિવિધ મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્રોને આવરી લેવામાં આવ્યા છે,
ભૂટાન અને ભારત આર્થિક વિકાસ માટે ખુલ્લો વ્યાપાર
ભૂતાન અને ભારત વચ્ચેના સંબંધો ગાઢ છે, જેનાં મૂળ સદીઓની સહિયારી સંસ્કૃતિમાં છે. આ સંબંધ ઊંડા આધ્યાત્મિક સંબંધ દ્વારા વધુ મજબૂત બને છે, કારણ કે ભૂટાન ભારતને તેનું “ગ્યાગર” માને છે, પવિત્ર ભૂમિ જ્યાં બૌદ્ધ ધર્મનો ઉદ્ભવ થયો હતો. 1968માં રાજદ્વારી સંબંધોની સ્થાપના પછી આ આધ્યાત્મિક બંધન વધુ મજબૂત બન્યું છે. આ સંબંધનો એક પાયો બૌદ્ધ ધર્મ છે, જેણે બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોને લવચીક રાખ્યા છે. તાજેતરમાં ઇન્ટરનેશનલ બુદ્ધિસ્ટ કોન્ફેડરેશન (IBC) બંને દેશોના બૌદ્ધ નેતાઓને એકસાથે લાવ્યા, તેમના સહિયારા આધ્યાત્મિક જોડાણ પર ભાર મૂક્યો.
બન્ને દેશના નાગરિકો માટે શાંતિ, મિત્રતા, મુક્ત વેપારની નીતિ
સેન્ટ્રલ મોનાસ્ટિક બોડીના પ્રતિનિધિમંડળ દ્વારા રજૂ કરાયેલ ભૂટાને, સંઘનું આયોજન કરવા અને આધ્યાત્મિક બંધનને મજબૂત કરવા માટે IBCની પ્રશંસા કરી. ભૂટાન અને ભારત વચ્ચેનો સંબંધ આધ્યાત્મિક અને ધાર્મિક તત્વોથી આગળ વધે છે. 1949ની ભારત-ભૂતાન મિત્રતા સંધિ આ ભાગીદારીનો આધાર બનાવે છે, જે બંને દેશોના નાગરિકો માટે શાંતિ, મિત્રતા, મુક્ત વેપાર અને સમાન ન્યાય પર ભાર મૂકે છે. ભારત ભૂટાનના સામાજિક-આર્થિક વિકાસ અને પ્રાદેશિક અખંડિતતાને પ્રાધાન્ય આપે છે, આર્થિક વિકાસ, માળખાકીય સુવિધા, શિક્ષણ, આરોગ્ય અને સુરક્ષા સહિતના વિવિધ ક્ષેત્રોમાં સહાય પૂરી પાડે છે.
ભૂટાનમાં નોંધપાત્ર હાઇડ્રોપાવર સંભવિત વિકાસ
હાઇડ્રોપાવર સેક્ટરમાં, બંને દેશો સંયુક્ત રીતે ભૂટાનમાં નોંધપાત્ર હાઇડ્રોપાવર સંભવિત વિકાસ કરી રહ્યા છે. 720 મેગાવોટ માંગડેછુ હાઇડ્રોપાવર પ્રોજેક્ટની સફળતાપૂર્વક પૂર્ણતા એ તેમની ભાગીદારીનો પુરાવો છે અને તેણે સંકોશ હાઇડ્રોપાવર પ્રોજેક્ટ વિશે ચર્ચાને વેગ આપ્યો છે, એમ ધ ભુટાન લાઇવ અહેવાલ આપે છે. ISRO દ્વારા ભારત-ભુટાન SAT સેટેલાઇટનું પ્રક્ષેપણ સહકારના નવા યુગની નિશાની કરે છે. આ અદ્યતન ટેકનોલોજી, અવકાશ અને ડિજિટલ સિસ્ટમ્સમાં બંને દેશો વચ્ચેના વધતા સંબંધોને પ્રતિબિંબિત કરે છે. ડિજિટલ અને અવકાશ સહયોગને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ઘણી પહેલ શરૂ કરવામાં આવી છે, જેમાં RuPay ના અમલીકરણ અને ISRO દ્વારા ગ્રાઉન્ડ અર્થ સ્ટેશનની સ્થાપનાનો સમાવેશ થાય છે. આ પ્રયાસોનો હેતુ ભૂટાનના યુવાનોને કૌશલ્ય વિકાસ અને રોજગારીની તકો સાથે સશક્ત કરવાનો છે, જે બંને દેશોની પ્રગતિમાં મદદ કરશે.
ભૂટાને COVID-19 રોગચાળા સમયે ભરતનો મળ્યો સાથ
ભૂટાને COVID-19 રોગચાળા દરમિયાન ભારતના સમર્થન બદલ આભાર વ્યક્ત કર્યો. ભારતને મૂલ્યવાન ટેકો પૂરો પાડ્યો હતો, જેનાથી ભૂટાન વૈશ્વિક સ્વાસ્થ્ય કટોકટી દરમિયાન રાષ્ટ્રવ્યાપી રસીકરણ કાર્યક્રમ શરૂ કરવામાં સક્ષમ બન્યું હતું. ભુતાનના સુરક્ષા દળોની તાલીમ માટે ભારતની લશ્કરી તાલીમ ટીમ (IMTRAT)ની ભૂટાનમાં તૈનાત નોંધપાત્ર રહી છે. 2017 માં ડોકલામ સ્ટેન્ડઓફ બંને દેશો વચ્ચે સુરક્ષા અને સરહદ વ્યવસ્થાપન સમન્વયના મહત્વ પર ભાર મૂકે છે, ધ ભૂટાન લાઈવ અહેવાલ આપે છે. ભારત સાથે ભૂતાનની સ્થાયી મિત્રતા એ સહિયારા મૂલ્યો અને પરસ્પર સહયોગનું પ્રમાણપત્ર છે, જે આશાસ્પદ વહેંચાયેલ ભવિષ્યની ખાતરી આપે છે. ઝડપથી વિકસતા વિશ્વમાં, ભૂટાન અને ભારત સ્થિરતા, પ્રાદેશિક સંતુલન અને શાંતિના પ્રચારના પ્રતીકો તરીકે ઉભા છે.


