ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની ટેરિફ નીતિઓ હવે ભારતીય અર્થતંત્ર માટે ખતરો બની રહી છે. અમેરિકા દ્વારા પ્રસ્તાવિત ટેરિફ વધારાથી ભારતના GDP વૃદ્ધિદર પર 0.1 થી 0.6 ટકાનો પ્રભાવ પડી શકે છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો ટેરિફ ભારતને ડરાવી રહ્યો છે, અમેરિકા GDPની વધતી ગતિનો સામનો કરી રહ્યું છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પનો ટેરિફ ભારતને ડરાવી રહ્યો છે. છેલ્લા દાયકામાં ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વ્યાપારિક સંબંધો ઝડપથી વિકસ્યા છે.
ટ્રમ્પની ‘વાજબી અને પારસ્પરિક યોજના’
13 ફેબ્રુઆરીના રોજ, યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તેમની ટીમને “ન્યાયી અને પારસ્પરિક યોજના” તૈયાર કરવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. આ યોજના હેઠળ, અમેરિકા અન્ય દેશોના ટેરિફ, ટેક્સ અને નોન-ટેરિફ અવરોધોને સમાન સ્તરે લાવવાની રણનીતિ બનાવી રહ્યું છે. ટ્રમ્પે ખાસ કરીને ભારત, યુરોપિયન યુનિયન અને ચીનનો ઉલ્લેખ કર્યો અને કહ્યું કે ભારત વિશ્વમાં સૌથી વધુ ટેરિફ લાદે છે.
ભારત-યુએસ વેપાર સંબંધો
છેલ્લા દાયકામાં ભારત અને અમેરિકા વચ્ચેના વ્યાપારિક સંબંધો ઝડપથી વિકસ્યા છે. 2014માં ભારતનો અમેરિકા સાથેનો વેપાર સરપ્લસ 17 અબજ ડોલર એટલે કે ભારતના જીડીપીના 0.9 ટકા હતો. જે 2024માં વધીને 35 અબજ ડોલર થશે. આનું મુખ્ય કારણ 2020માં શરૂ કરાયેલા PLI યોજના હેઠળ ઇલેક્ટ્રોનિક ઉત્પાદનોમાં વધતો વેપાર સરપ્લસ છે. જોકે, ભારતના ટેરિફ દર અમેરિકા કરતા વધારે છે. ખાસ કરીને કૃષિ, કાપડ અને ફાર્માસ્યુટિકલ ઉત્પાદનોમાં વધુ ધ્યાન છે.
અમેરિકા ટેરિફ કેવી રીતે વધારી શકે
દેશ-સ્તરીય પારસ્પરિકતા, જેના હેઠળ યુએસ બધી આયાત પર ટેરિફ વધારી શકે છે. આનાથી ભારતીય આયાત પર યુએસ ટેરિફ દરમાં 6.5 ટકાનો વધારો થશે. ઉત્પાદન-સ્તરીય પારસ્પરિકતા, જ્યાં યુએસ પસંદગીના ઉત્પાદનો પર ટેરિફ દર સમાન કરશે. આનાથી ભારતીય આયાત પરના ટેરિફ દરમાં 11.5 ટકાનો વધારો થઈ શકે છે. વધુમાં, નોન-ટેરિફ અવરોધોનો સમાવેશ કરવામાં આવશે. જેમાં વહીવટી અવરોધો, આયાત લાઇસન્સિંગ અને નિકાસ સબસિડી જેવા પાસાઓનો સમાવેશ થશે. આનો અમલ કરવો સૌથી મુશ્કેલ હશે. તેથી હાલમાં તેને રિપોર્ટમાં સામેલ કરવામાં આવ્યો નથી.
GDPને કેટલું નુકસાન?
ભારતની અમેરિકાની નિકાસ પરની નિર્ભરતા GDPના 2 ટકા છે. જે ઉભરતા અર્થતંત્રોમાં સૌથી ઓછી માનવામાં આવે છે. પરંતુ જો અમેરિકા ટેરિફમાં 11.5 ટકાનો વધારો કરે છે. તો ભારતનો જીડીપી 0.12 ટકા ઘટી શકે છે. જો અમેરિકા બધા દેશો પર સમાન ટેરિફ લાદે છે, તો 6.5 થી 11.5 ટકાનો ટેરિફ વધારો ભારતના GDP પર 0.1 થી 0.6 ટકાનો પ્રભાવ પાડી શકે છે.
