અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના વેપાર યુદ્ધની અસર ઘટાડવા માટે ભારત ત્રણ સ્તરો પર કામ કરી રહ્યું છે. ચીન અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલા વેપાર યુદ્ધ વચ્ચે ભારત પાસે આ બાબતમાં લાભ લેવાની સારી તક છે. ભારત હાલમાં લાદવામાં આવેલા ટેરિફ અંગે અમેરિકા સાથે વાટાઘાટો કરી રહ્યું છે. ચીનથી થતી આયાતને નિયંત્રિત કરવા માટે પણ ભારત કડક પગલાની તૈયારીમાં છે.
વેપાર યુદ્ધને કારણે ટ્રમ્પ ફસાયા
ચીન સાથેના વેપાર યુદ્ધને કારણે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પોતાના જ દેશમાં ફસાયેલા છે. હાલના સંજોગો જોતાં એવું લાગે છે કે ટ્રમ્પ પોતે ડૂબી જશે અને જ્યાં સુધી તેઓ ચીનનો પણ નાશ નહીં કરે ત્યાં સુધી તેઓ શાંત નહીં થાય. ટ્રમ્પે હાલમાં ચીન સિવાયના તમામ દેશો પર નવા ટેરિફ પર 90 દિવસ માટે રોક લગાવી દીધી છે. આવી સ્થિતિમાં, મોટો પ્રશ્ન એ છે કે ટ્રમ્પ અને આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર સંબંધિત રાજદ્વારી બાબતો અંગે ભારતે હવે શું પગલાં લેવા જોઈએ. ભારત શું કરશે જેથી ટ્રમ્પના ટેરિફનો ભારત પર પ્રભાવ ઓછો થાય અને આવનારા સમયમાં આપણે વૈશ્વિક વેપારમાં આપણી ભૂમિકા અનેક ગણી મજબૂત કરી શકીએ. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ભારત હવે આના પર ત્રણ સ્તરે કામ કરી રહ્યું છે. પહેલું- અમેરિકા સાથે વેપાર કરાર, બીજું- EU બ્રિટન સાથે મુક્ત વેપાર કરાર પર કામ અને ત્રીજું- ચીનની આયાત પર નિયંત્રણ.
યુએસ વેપાર સોદો
ભારત માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ મોરચો અમેરિકા સાથેના વેપાર કરાર પર કોઈ નિષ્કર્ષ પર પહોંચવાનો છે. સરકાર અમેરિકાથી આયાત થતા માલ પર ડ્યુટી ઘટાડવાનું વિચારી રહી છે. જવાબમાં, વોશિંગ્ટન નવી દિલ્હીને કાયમી ટેરિફ રાહત આપી શકે છે. વિદેશ મંત્રાલય અને યુએસ વહીવટીતંત્ર વચ્ચે ઘણી ચર્ચાઓ થઈ ચૂકી છે. પ્રધાનમંત્રી કાર્યાલય, વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલય, વિદેશ મંત્રાલય અને નાણા મંત્રાલય પ્રસ્તાવિત સોદા પર સતત આગળ વધી રહ્યા છે.
યુરોપિયન બજારો પર નજર
જો ભારત યુરોપિયન બજારો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે તો તેને વિશ્વમાં ચાલી રહેલી ઉથલપાથલનો ફાયદો થઈ શકે છે. યુરોપ ઉપરાંત, ભારતે બ્રિટન સાથે પણ મુક્ત વેપાર તરફ આગળ વધવું પડશે. ભારત માટે વિશ્વભરના દેશોમાં થઈ રહેલા વિકાસનો લાભ લેવા અને યુરોપમાં તેની બજાર પહોંચને મજબૂત બનાવવાની આ એક સારી તક છે. ભારત વહેલી તકે યુરોપિયન યુનિયન અને યુનાઇટેડ કિંગડમ સાથે મુક્ત વેપાર કરારો પર હસ્તાક્ષર કરી શકે છે. બ્રિટને ભારત સાથે આવા સોદાની ઇચ્છા પહેલાથી જ વ્યક્ત કરી દીધી છે.
ભારતીય બજારોને ચીનથી બચાવવા માટે કાર્ય
અમેરિકાના હુમલાથી દુઃખી ચીન ભારતમાં પોતાનો માલ સસ્તા ભાવે વેચવાનો પ્રયાસ કરીને અહીંના બજારને બગાડવાનો પ્રયાસ કરી શકે છે. ભારત સરકારે સ્થાનિક બજારોને ચીનથી બચાવવા માટે કામ કરવાની જરૂર પડશે. ચીન જેવા દેશો દ્વારા ડમ્પિંગ અટકાવવા માટે ભારત કડક પદ્ધતિ લાગુ કરવા માટે તૈયારી કરી રહ્યું છે. આમાં ખાંડની આયાતને અસરકારક રીતે રોકવા માટે ગુણવત્તા નિયંત્રણ આદેશો (QCO) નો કડક અમલ શામેલ છે. આ પાસાની તપાસ કરવા અને તાત્કાલિક પગલાં લેવા માટે એક આંતર-મંત્રી જૂથની પણ રચના કરવામાં આવી છે.
