આંકડા અને કાર્યક્રમ અમલીકરણ મંત્રાલયનો અહેવાલ
રાજકોટવાસીઓનો ખાનગી હોસ્પિટલમાં સારવાર માટે રૂ.૫૧ હજારથી વધુનો ખર્ચ
હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાના સરેરાશ ખર્ચની દ્રષ્ટિએ ગુજરાત દેશમાં પાંચમાં ક્રમે : સર્વેમાં રાજયના ૬૦૦૦થી વધુ પરિવારોનો સમાવેશ
અગ્ર ગુજરાત, રાજકોટ
જો હોસ્પિટલમાં રહેવાનું મન ખૂબ જ તણાવપૂર્ણ હોય, તો બિલ વધુ ભયાનક બની શકે છે, ખાસ કરીને ગુજરાતના લોકો માટે, કારણ કે એક હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાના સરેરાશ ખર્ચની દ્રષ્ટિએ રાજ્ય રાષ્ટ્રીય સ્તરે પાંચમા ક્રમે છે. આંકડા અને કાર્યક્રમ અમલીકરણ મંત્રાલય (MoSPI)ના અહેવાલ અનુસાર, ‘ઘરગથ્થુ સામાજિક વપરાશ આરોગ્ય’ અનુસાર, શહેરી વિસ્તારોમાં એક હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાનો સરેરાશ ખર્ચ રૂ. 51,742 છે, જે રાષ્ટ્રીય સરેરાશ રૂ. 46,774 કરતા વધારે છે.
તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયેલા અહેવાલમાં ઝારખંડ (રૂ. 59,455) સાથે ટોચ પર છે, ત્યારબાદ ઉત્તર પ્રદેશ (રૂ. 56,537), મહારાષ્ટ્ર (રૂ. 55,697) અને આસામ (રૂ. 51,825). ગ્રામીણ ગુજરાતમાં, ખર્ચ રૂ. 25,877 હતો, જે કુલ (શહેરી અને ગ્રામીણ) ખર્ચ રૂ. 38,607 થયો. રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં દર્દીઓ પ્રતિ હોસ્પિટલમાં સરેરાશ રૂ. ૨૫,૩૪૭ અને શહેરી વિસ્તારોમાં રૂ. ૩૯,૫૭૨ ખર્ચ કરે છે – જે કુલ ખર્ચ રૂ. ૩૨,૩૪૮ કરે છે. આ સૂચવે છે કે દર્દીઓ કુલ ખર્ચના લગભગ ૮૩% ખર્ચ ભોગવે છે, જ્યારે બિન-તબીબી ખર્ચ સરેરાશ રૂ. ૨,૩૦૦ (ગ્રામીણ અને શહેરી) ની આસપાસ હોય છે.
રિપોર્ટમાં ગુજરાતના 6000થી વધુ પરિવારોના 30,300થી વધુ વ્યક્તિઓનો ડેટા શામેલ છે. અમદાવાદ હોસ્પિટલ્સ એન્ડ નર્સિંગ હોમ્સ એસોસિએશન (AHNA) ના ઉપપ્રમુખ ડૉ. વીરેન શાહનું કહેવું છે કે, રાજ્યમાં વીમા કવરેજ, ખાસ કરીને ખાનગી કંપનીઓ દ્વારા આપવામાં આવતું વીમા કવરેજ ખૂબ ઓછું છે. “મુખ્ય કવરેજ PM-JAY અને મુખ્યમંત્રી અમૃતમ યોજના જેવી સરકારી યોજનાઓના સ્વરૂપમાં છે. ખાનગી હોસ્પિટલોમાં દાખલ દર્દીઓએ સ્વાભાવિક રીતે સરકારી હોસ્પિટલો કરતાં વધુ ખર્ચ સહન કરવો પડશે. અમારા અંદાજ મુજબ, મધ્યમ અને નાની હોસ્પિટલોમાં, ખાસ કરીને બિન-સુનિશ્ચિત પ્રક્રિયાઓ માટે, ખિસ્સામાંથી ખર્ચ વધુ હશે,” તે કહે છે. રિપોર્ટ મુજબ, ગ્રામીણ ગુજરાતમાં તબીબી સલાહ સહિત હોસ્પિટલ બહારનો તબીબી ખર્ચ રુ. 852 અને શહેરી વિસ્તારોમાં રુ. 968 છે. આમાંથી, દર્દીઓએ અનુક્રમે રુ.851 અને રુ.940 ચૂકવવા પડે છે. છેલ્લા 365 દિવસમાં, ગુજરાતમાં હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાની સંખ્યા પ્રતિ 1,000 લોકો દીઠ 29 હતી, જે રાષ્ટ્રીય વલણ સમાન છે. આમાંથી, 1,000 માંથી 30 પુરુષો અને 1,000 માંથી 27 મહિલાઓ હતી. શહેરી ગુજરાતમાં, હોસ્પિટલમાં દાખલ થવાની સંખ્યા થોડી વધારે હતી, 32, જ્યારે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં આ સંખ્યા 26 હતી. હોસ્પિટલમાં દાખલ દર્દીઓની ઉંમરના વિશ્લેષણમાં દર્શાવવામાં આવ્યું છે કે 1,000 માંથી આશરે 75 દર્દીઓ મોટી ઉંમરના હતા. 5 થી 29 વર્ષની વય જૂથ માટે આ ગુણોત્તર લગભગ 10-14 હતો.


