ડુંગર પરથી પથ્થરો ધસી પડતાં બે ભાવિકોના મોત

પાવાગઢમાં પ્રકૃતિનો પ્રહાર

ડુંગર પરથી પથ્થરો ધસી પડતાં બે ભાવિકોના મોત

ભારે વરસાદ વચ્ચે સર્જાયેલી દુર્ઘટનામાં પથ્થરો વચ્ચે ફસાયેલા 5 થી 6 યાત્રાળુઓનું કરાયું રેસ્ક્યુ

અનેક ઘાયલ લોકો વચ્ચે યુદ્ધના ધોરણે રાહત-બચાવ કામગીરી હાથ ધરાઇ

અગ્ર ગુજરાત, વડોદરા

ગુજરાતના અતિ પ્રસિદ્ધ શક્તિપીઠ અને યાત્રાધામ પાવાગઢ ખાતે શુક્રવારે વહેલી સવારે ભારે વરસાદ વચ્ચે કરૂણ દુર્ઘટના સર્જાઈ હતી. ડુંગર પરથી અચાનક વિશાળ પથ્થરો ગબડી પડતાં પગથિયાં ચડીને માતાજીના દર્શન કરવા જઈ રહેલા યાત્રાળુઓ તેની ઝપેટમાં આવી ગયા હતા. આ દુર્ઘટનામાં બે ભાવિકોના મોત નિપજ્યા હોવાનું સામે આવ્યું છે, જ્યારે અનેક લોકો ઘાયલ થયા છે. ઘટનાની જાણ થતાં જ તંત્ર, પોલીસ અને બચાવ ટીમો તાત્કાલિક ઘટનાસ્થળે પહોંચી ગઈ હતી અને યુદ્ધના ધોરણે રાહત તથા બચાવ કામગીરી શરૂ કરવામાં આવી હતી.
મળતી માહિતી મુજબ, ઘટના સવારે અંદાજે પાંચ વાગ્યાની આસપાસ પાવાગઢ ડુંગર પર આવેલા પાટિયા પુલ નજીક બની હતી. ચોમાસાની ઋતુને કારણે સમગ્ર વિસ્તારમાં સતત ધોધમાર વરસાદ વરસી રહ્યો હતો. ઉપરવાસમાંથી ભારે માત્રામાં પાણીનો પ્રવાહ આવતાં ડુંગરની ઢાળ પર રહેલા પથ્થરો અચાનક ખસી પડ્યા હતા. તે સમયે મોટી સંખ્યામાં યાત્રાળુઓ માતાજીના દર્શન માટે પગથિયાં મારફતે ઉપર જઈ રહ્યા હતા.
અચાનક ગબડેલા પથ્થરોમાંથી કેટલાક એટલા મોટા હતા કે પગથિયાં પર ચાલતા યાત્રાળુઓને બચવાનો મોકો પણ મળ્યો નહોતો. પથ્થરો નીચે ચારથી વધુ લોકો દબાઈ ગયા હતા. સ્થાનિક લોકો અને અન્ય ભાવિકોએ તરત જ બચાવ કામગીરી શરૂ કરી હતી. જોકે, ગંભીર ઈજાઓને કારણે બે યાત્રાળુઓના ઘટનાસ્થળે જ મોત થયા હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. મૃતકોના મૃતદેહોને બહાર કાઢી વધુ કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી હતી.
દુર્ઘટનામાં ઘાયલ બનેલા ત્રણથી વધુ લોકોને તાત્કાલિક સારવાર માટે હાલોલ રેફરલ હોસ્પિટલ ખસેડવામાં આવ્યા હતા. કેટલાક ઘાયલોને માથા, હાથ અને શરીરના અન્ય ભાગોમાં ગંભીર ઈજાઓ પહોંચી હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. હોસ્પિટલ તંત્રને પણ એલર્ટ કરવામાં આવ્યું હતું જેથી ઇજાગ્રસ્તોને ઝડપી સારવાર મળી શકે. ઘટનાની જાણ થતાં જ પાવાગઢ ખાતે કાર્યરત રોપ-વે ટીમ, સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર, પોલીસ અને અન્ય બચાવ દળો સ્થળ પર દોડી આવ્યા હતા. ભારે વરસાદ અને સતત વહેતા પાણી વચ્ચે બચાવ કામગીરી કરવી પડકારજનક બની હતી, તેમ છતાં ટીમોએ જોખમ વચ્ચે દબાયેલા લોકોને બહાર કાઢવાના પ્રયાસો ચાલુ રાખ્યા હતા.
પોલીસે સમગ્ર વિસ્તારને સુરક્ષિત બનાવી યાત્રાળુઓની અવરજવર પર નિયંત્રણ મૂક્યું હતું. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે સતત વરસાદને કારણે ડુંગરની માટી અને ખડકોની પકડ નબળી પડતાં આવી ઘટના બની હોઈ શકે છે. તંત્ર દ્વારા સમગ્ર ઘટનાની તપાસ શરૂ કરવામાં આવી છે અને આગામી દિવસોમાં વધુ વરસાદની આગાહી વચ્ચે યાત્રાળુઓને સાવચેતી રાખવાની અપીલ કરવામાં આવી છે.

પાવાગઢમાં અગાઉ પણ બની ચૂક્યાં છે અકસ્માતો

પાવાગઢમાં ભૂસ્ખલન અને પથ્થર ખસવાની જૂની સમસ્યા છે, ચોમાસા દરમિયાન પાવાગઢ ડુંગર પર ભૂસ્ખલન અને નાના-મોટા પથ્થરો ખસી પડવાની ઘટનાઓ અગાઉ પણ નોંધાઈ ચૂકી છે. ભારે વરસાદ પછી ડુંગરની ઢાળ નબળી પડતાં યાત્રામાર્ગ પર જોખમ ઊભું થાય છે.

2022માં ભારે વરસાદ બાદ યાત્રામાર્ગને નુકસાન

વર્ષ 2022 દરમિયાન ભારે વરસાદને કારણે પાવાગઢના કેટલાક પગથિયાં અને સુરક્ષા દીવાલોને નુકસાન પહોંચ્યું હતું. તંત્રને મરામત કામગીરી હાથ ધરવી પડી હતી અને કેટલાક વિસ્તારોમાં યાત્રાળુઓની અવરજવર પર પ્રતિબંધ મૂકવો પડ્યો હતો.

રોપ-વે સેવા પર હવામાનનો વારંવાર પ્રભાવ

પાવાગઢ ખાતે રોપ-વે સેવા અનેક વખત ભારે વરસાદ, તેજ પવન અને ધુમ્મસના કારણે અસ્થાયી રીતે બંધ રાખવી પડી છે. ખરાબ હવામાન દરમિયાન યાત્રાળુઓની સુરક્ષા માટે આ પગલાં લેવાતા રહ્યા છે.

ચોમાસામાં સૌથી વધુ જોખમભર્યો સમય

નિષ્ણાતોના મતે જૂનથી સપ્ટેમ્બર દરમિયાન ડુંગરાળ વિસ્તારોમાં પાણીના સતત પ્રવાહને કારણે પથ્થરો ઢીલા પડી જાય છે. તેથી ચોમાસાના મહિનાઓ દરમિયાન પાવાગઢ સહિતના તમામ ડુંગરાળ યાત્રાધામોમાં વિશેષ સાવચેતી રાખવાની જરૂર રહે છે.

તંત્ર માટે ચેતવણી સમાન ઘટના

આ તાજી દુર્ઘટના બાદ યાત્રામાર્ગોની સલામતી, જોખમી પથ્થરોની ઓળખ, વરસાદી સીઝનમાં સતત મોનિટરિંગ અને વહેલી ચેતવણી પ્રણાલી વધુ મજબૂત બનાવવાની જરૂરિયાત ફરી એકવાર સામે આવી છે. નિષ્ણાતો માને છે કે સમયસર સર્વે અને સુરક્ષા પગલાંથી આવી દુર્ઘટનાઓનું જોખમ ઘટાડી શકાય છે.