ભારતના ગૃહમંત્રી રાજનાથ સિંહે એક નિવેદનમાં કહ્યું હતું કે પાકિસ્તાનનો સિંધ પ્રદેશ ભવિષ્યમાં ભારતનો ભાગ બની શકે છે. આ નિવેદનથી અચાનક ભારત-પાકિસ્તાન સંબંધોમાં નવી ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે. પાકિસ્તાને આને હિન્દુત્વ રાજકારણ અને વિસ્તરણવાદી વિચારસરણી ગણાવી છે. આ પ્રદેશ ભારતના સાંસ્કૃતિક વારસા અને સિંધુ ખીણ સભ્યતા સાથે જોડાયેલો છે.
હિંદુ સમુદાયના કેટલા ટકા લોકો સિંધમાં રહે છે?
સૌથી મહત્વપૂર્ણ હકીકત એ છે કે પાકિસ્તાનના કુલ હિન્દુ સમુદાયના 95% લોકો એકલા સિંધમાં રહે છે. 2023 ની વસ્તી ગણતરી દર્શાવે છે કે આશરે 5.2 મિલિયન હિન્દુઓ પાકિસ્તાનમાં રહે છે, જેમાંથી 4.9 મિલિયન સિંધમાં સ્થાયી છે. જેનો અર્થ એ છે કે પાકિસ્તાનનો હિન્દુ સમુદાય લગભગ સંપૂર્ણપણે આ પ્રાંતમાં કેન્દ્રિત છે.
2023 ની વસ્તી ગણતરી મુજબ સિંધની કુલ વસ્તી આશરે 55.7 મિલિયન છે. આમાંથી હિન્દુ વસ્તી આશરે 8.8% છે, જ્યારે ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં આ સંખ્યા 13.3% સુધી પહોંચે છે, જે પાકિસ્તાનના કોઈપણ પ્રાંતમાં સૌથી વધુ છે. હિન્દુઓની સૌથી વધુ વસ્તી ચાર જિલ્લાઓમાં કેન્દ્રિત છે:
- ઉમરકોટ
- થરપારકર
- મીરપુરખાસ
- સાંઘાર
આ ચાર જિલ્લાઓમાં લગભગ 2.5 મિલિયન હિન્દુઓ રહે છે. સૌથી નોંધપાત્ર હકીકત એ છે કે ઉમરકોટ પાકિસ્તાનનો એકમાત્ર જિલ્લો છે જ્યાં હિન્દુઓની સંખ્યા મુસ્લિમો કરતાં વધુ છે, જેમાં હિન્દુ વસ્તી લગભગ 55% છે. ઉમરકોટ રાજસ્થાન સાથેની ભારતીય સરહદથી માત્ર 60 કિમી દૂર છે અને તેનું ભૂતપૂર્વ નામ અમરકોટ હતું, જે એક હિન્દુ રાજાના નામ સાથે સંકળાયેલું હતું.
https://x.com/ANI/status/1992553266811711792
ભાગલા પહેલા સિંધ કેવું હતું?
આજના સિંધને સમજવા માટે, એ સમજવું મહત્વપૂર્ણ છે કે 1947 પહેલા તેનું સામાજિક માળખું સંપૂર્ણપણે અલગ હતું. 1941 ની વસ્તી ગણતરી મુજબ કરાચી, સુક્કુર, લરકાના, શિકારપુર અને ખૈરપુર શહેરોમાં હિન્દુ વસ્તી ખૂબ જ વધારે હતી, જે કેટલીક જગ્યાએ 80-90% સુધી પહોંચી હતી. ભાગલા પહેલા, સિંધ વેપાર, શિક્ષણ, સંસ્કૃતિ અને અર્થતંત્રનું મુખ્ય કેન્દ્ર હતું. કરાચીના મોટાભાગના વેપારીઓ, બેંકરો, ઉદ્યોગપતિઓ અને શિક્ષિત વર્ગ હિન્દુ હતા, પરંતુ 1947 પછી સાંપ્રદાયિક હિંસા, ઉગ્રવાદ અને અસુરક્ષાના કારણે લાખો હિન્દુ
