SCAમાં ટીમ સિલેક્શન કે ફિક્સિંગ?

ટુર્નામેન્ટ વગર ટીમ પસંદગીના આક્ષેપોથી ક્રિકેટ જગતમાં ખળભળાટ

SCAમાં ટીમ સિલેક્શન કે ફિક્સિંગ?

સહદેવસિંહ ચુડાસમાના અભિયાન અને લલિત મોદીની સોશિયલ મીડિયામાં રીપોસ્ટથી શરું થયેલી રાષ્ટ્રીય ચર્ચા વચ્ચે સૌરાષ્ટ્ર ટીમ માટે ચાલતી પ્રક્રિયા મામલે ઊભા થયા ગંભીર સવાલો

ખેલાડીઓની પસંદગી પ્રક્રિયા, સિલેક્ટરો અને પારદર્શિતા સામે અનેક આક્ષેપો

અગ્ર ગુજરાત, રાજકોટ

સૌરાષ્ટ્ર ક્રિકેટ એસોસિએશન (SCA)ના વહીવટ અને પારદર્શિતાને લઈને છેલ્લા કેટલાક સમયથી ચાલી રહેલો વિવાદ હવે રાજકોટ-સૌરાષ્ટ્ર પૂરતો સીમિત રહ્યો નથી. જામનગર ગ્રામ્ય ક્રિકેટ એસોસિએશનના સેક્રેટરી સહદેવસિંહ ચુડાસમા દ્વારા SCAની કામગીરી અંગે ઉઠાવવામાં આવી રહેલા સવાલો અને સૌરાષ્ટ્ર ક્રિકેટની પોલ ખોલ અભિયાનને લઈને અગ્ર ગુજરાતમાં પ્રસિદ્ધ થયેલા અહેવાલની IPLના પૂર્વ ચેરમેન લલિત મોદી દ્વારા સોશિયલ મીડિયા પર રીપોસ્ટ કરવામાં આવતાં સમગ્ર મુદ્દાએ ક્રિકેટ જગતમાં નવી ચર્ચા જગાવી છે.તેવા સમયે વધુ એક ગંભીર મુદ્દો સામે આવ્યો છે.
વિવાદનો સૌથી ગંભીર મુદ્દો હવે સૌરાષ્ટ્રની ટીમ માટે યુવા ખેલાડીઓની પસંદગી પ્રક્રિયા બની રહ્યો છે. સામાન્ય રીતે રાજ્યની ટીમો માટે ઉંમર પ્રમાણે ખેલાડીઓને તક આપવા માટે ટુર્નામેન્ટ, મેચ પ્રદર્શન, કેમ્પ, ફિટનેસ અને ત્યારબાદ પસંદગીની પ્રક્રિયા મહત્વપૂર્ણ ગણાય છે. પરંતુ આક્ષેપો મુજબ SCA દ્વારા અત્યાર સુધીમાં જરૂરી ટુર્નામેન્ટો યોજાયા વગર જ ટીમ પસંદગીની પ્રક્રિયા આગળ ધપાવવામાં આવી રહી છે.
સૌરાષ્ટ્રની વિવિધ વયજૂથની ટીમો માટે અન્ડર-16, અન્ડર-19, અન્ડર-23 અને સિનિયર કેટેગરીમાં ખેલાડીઓને પોતાની પ્રતિભા સાબિત કરવાની તક મળવી જોઈએ. આ માટે અગાઉ ટુર્નામેન્ટો યોજાઈ, સિલેક્ટરો અને કોચની દેખરેખ હેઠળ ખેલાડીઓના પ્રદર્શનનું મૂલ્યાંકન થાય અને ત્યારબાદ શ્રેષ્ઠ ખેલાડીઓમાંથી ટીમ તૈયાર થાય તેવી અપેક્ષા રહે છે. અહીં આ પ્રક્રિયા અંગે જ સવાલો ઊભા કરવામાં આવ્યા છે.
આક્ષેપ મુજબ અગાઉના એક કેમ્પમાં 50થી 60 જેટલા ખેલાડીઓ પસંદ કરવામાં આવ્યા હતા. હવે પ્રશ્ન એ છે કે આ ખેલાડીઓની પસંદગી કયા માપદંડના આધારે કરવામાં આવી? શું SCA સાથે જોડાયેલા આશરે 20 જેટલા એસોસિએશનોને સાથે રાખીને પસંદગી પ્રક્રિયા હાથ ધરાઈ હતી કે પછી મર્યાદિત સ્તરે જ નિર્ણય લેવાયો?
આ ઉપરાંત, ટીમ બનાવતા પહેલાં ફિટનેસ કેમ્પ અને ખેલાડીઓની યોગ્યતા ચકાસવાની પ્રક્રિયા અંગે પણ સવાલો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે. જો ટુર્નામેન્ટ અને ફિટનેસ પ્રક્રિયા વગર પસંદગી કરવામાં આવી હોય તો ખેલાડીઓના વાસ્તવિક મેદાની પ્રદર્શનનું મૂલ્યાંકન કેવી રીતે થયું તે મોટો પ્રશ્ન છે.
આક્ષેપ કરનારાઓનું કહેવું છે કે ટુર્નામેન્ટ માટે જાહેર જાહેરાત, પસંદગીની પારદર્શક પ્રક્રિયા અને સિલેક્ટરોની નિમણૂક સહિતના મુદ્દાઓ સ્પષ્ટ હોવા જોઈએ. પરંતુ SCAની વર્તમાન પ્રક્રિયામાં આ બાબતો અંગે પૂરતી જાહેર માહિતી છે કે નહીં તે અંગે પણ ચર્ચા શરૂ થઈ છે. સૌથી ગંભીર આક્ષેપ એ છે કે પસંદગી બાદ તૈયાર થતી ટીમમાં કેટલાક ખેલાડીઓને મેચની તક ન આપીને તેમની જગ્યાએ બહારના અથવા લાગવગ ધરાવતા ખેલાડીઓને તક આપવામાં આવતી હોવાની ફરિયાદો છે. જો આવા આક્ષેપોમાં તથ્ય હોય તો મેદાન પર મહેનત કરતા યુવાનો માટે આ ગંભીર અન્યાય બની શકે છે. જોકે આ તમામ આક્ષેપોની સ્વતંત્ર પુષ્ટિ થવી હજુ બાકી છે.
ટીમ પસંદગીની પ્રક્રિયા જેટલો જ મહત્વનો પ્રશ્ન સિલેક્ટરોની નિમણૂકનો છે. સિલેક્ટરોની પસંદગી કયા માપદંડથી થઈ? તેમની નિમણૂકનો સમયગાળો કેટલો છે? તેમની મુદત પૂર્ણ થઈ છે કે હજુ ચાલુ છે? પસંદગી પ્રક્રિયાની નોંધ અને માપદંડ જાહેર કરવામાં આવ્યા છે કે નહીં? આવા પ્રશ્નોના જવાબ SCA તરફથી સ્પષ્ટ રીતે આપવામાં આવે તો વિવાદનો મોટો હિસ્સો દૂર થઈ શકે.
ક્રિકેટમાં ખેલાડી માટે એક તક એટલે માત્ર એક મેચ નહીં, પરંતુ તેની કારકિર્દીનો રસ્તો નક્કી કરતી ક્ષણ હોય છે. ખાસ કરીને અન્ડર-16 અને અન્ડર-19ના ખેલાડીઓ માટે પસંદગીમાં પારદર્શિતા અત્યંત મહત્વની છે. એક તરફ માતા-પિતા પોતાના સંતાનને ક્રિકેટર બનાવવા માટે વર્ષો સુધી ખર્ચ અને મહેનત કરે છે, ત્યારે બીજી તરફ પસંદગી પ્રક્રિયા અંગે શંકા ઊભી થાય તો આખી વ્યવસ્થા સામે વિશ્વાસનો પ્રશ્ન ઉભો થાય છે.
BCCIના પોતાના બંધારણમાં ક્રિકેટના વહીવટમાં accountability, transparency અને integrityને મૂળભૂત મૂલ્યો તરીકે દર્શાવવામાં આવ્યા છે. BCCIના 2026-27ના ઘરેલુ કાર્યક્રમમાં પણ સિનિયર, U-23, U-19 અને U-16 સહિતની વયજૂથની સ્પર્ધાઓનું વ્યાપક માળખું છે. આથી SCA સામે ઊઠેલા પ્રશ્નોનો જવાબ માત્ર નિવેદનથી નહીં પરંતુ ટુર્નામેન્ટનું શેડ્યૂલ, સિલેક્શનના માપદંડ, સિલેક્ટરોની નિમણૂક, કેમ્પની વિગતો અને ખેલાડીઓની પસંદગીના રેકોર્ડ જાહેર કરીને આપવામાં આવે તો સમગ્ર વિવાદમાં પારદર્શિતા આવી શકે. હાલમાં સૌથી મોટો સવાલ એ જ છે ક સૌરાષ્ટ્રની ટીમમાં પ્રતિભાની પસંદગી થઈ રહી છે કે પસંદગીની પ્રક્રિયા જ સવાલોના ઘેરામાં આવી ગઈ છે? આક્ષેપો સાચા છે કે નહીં તેનો જવાબ દસ્તાવેજો અને પારદર્શક તપાસ જ આપી શકે.

પસંદગીમાં મેરિટ સૌથી ઉપર

ક્રિકેટની કોઈપણ પ્રતિષ્ઠિત પસંદગી વ્યવસ્થાનો મૂળ હેતુ શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કરનાર ખેલાડીને તક આપવાનો છે. માત્ર નામ, ઓળખાણ કે ભલામણના આધારે પસંદગી થાય તેવી વ્યવસ્થા ખેલાડીઓમાં અસંતોષ પેદા કરી શકે. તેથી પ્રદર્શનના આંકડા, મેચ રેકોર્ડ અને પસંદગીના માપદંડ નોંધપાત્ર બને છે.

ટુર્નામેન્ટ શા માટે જરૂરી?

ટુર્નામેન્ટ ખેલાડીને માત્ર નેટ પ્રેક્ટિસ નહીં પરંતુ વાસ્તવિક મેચનો અનુભવ આપે છે. બેટ્સમેન કેટલા રન કરે છે, બોલર કેટલી વિકેટ લે છે, ફિલ્ડિંગ અને દબાણની સ્થિતિમાં ખેલાડી કેવી કામગીરી કરે છે—આ બધું સ્પર્ધાત્મક મેચમાં જ યોગ્ય રીતે માપી શકાય. BCCIની 2026-27ની ઘરેલુ સિઝનમાં પણ અલગ-અલગ વયજૂથ માટે મોટી સંખ્યામાં સત્તાવાર મેચોનું આયોજન છે.

સિલેક્ટર કોણ બની શકે?

સિલેક્ટરની ભૂમિકા અત્યંત જવાબદારીભરી છે. BCCIની રાષ્ટ્રીય પસંદગી પ્રક્રિયામાં સિલેક્ટર માટે ક્રિકેટિંગ અનુભવ અને નિર્ધારિત લાયકાતો રાખવામાં આવે છે. 2025ની BCCI જાહેરાતમાં જુનિયર સિલેક્ટર માટે પણ ચોક્કસ ક્રિકેટિંગ અનુભવ અને નિવૃત્તિ બાદનો સમયગાળો નક્કી કરવામાં આવ્યો હતો.

પસંદગીની પ્રક્રિયા ઓડિટેબલ હોવી જોઈએ

કયા ખેલાડીને કેમ પસંદ કર્યો અને કયા ખેલાડીને કેમ બહાર રાખ્યો.? દરેક નિર્ણય માટે સ્પષ્ટ રેકોર્ડ હોય તો વિવાદ ઓછો થાય. પસંદગી સમિતિની રચના, બેઠકની તારીખ, ખેલાડીઓનું પ્રદર્શન અને અંતિમ પસંદગી જેવા દસ્તાવેજો સંસ્થાકીય જવાબદારી મજબૂત કરે છે.

રાજ્ય એસોસિએશનની જવાબદારી

BCCIના બંધારણમાં સભ્ય રાજ્ય એસોસિએશનો સાથે એકરૂપ માળખું, કામગીરી અને પ્રક્રિયાના ધોરણો જાળવવાની વાત કરવામાં આવી છે. SCA પોતે BCCIની સભ્ય રાજ્ય એસોસિએશનોમાં સામેલ છે.

લાગવગના આક્ષેપો ગંભીર કેમ?

જો કોઈ ખેલાડીને માત્ર ભલામણના આધારે તક મળતી હોવાનો આક્ષેપ થાય તો તેની અસર માત્ર એક ખેલાડી સુધી સીમિત રહેતી નથી. મેદાન પર મહેનત કરનાર અન્ય ખેલાડીઓનો વિશ્વાસ તૂટે છે. તેથી આવા આક્ષેપોની તપાસ માટે પસંદગીના માપદંડ અને પ્રદર્શનના રેકોર્ડ ચકાસવા સૌથી યોગ્ય રસ્તો બની શકે.

સિલેક્શન કે ફિક્સિંગ?…શબ્દ નહીં, પુરાવા જરૂરી

પસંદગી પ્રક્રિયા અંગે સવાલો ઉઠે ત્યારે તેને સીધું ફિક્સિંગ ગણવું યોગ્ય નથી. ફિક્સિંગ જેવા ગંભીર આરોપ માટે ચોક્કસ પુરાવા જરૂરી છે. પરંતુ પારદર્શિતાનો અભાવ હોય તો શંકા ઊભી થવી સ્વાભાવિક છે. તેથી SCAએ પસંદગી પ્રક્રિયા અંગેના દસ્તાવેજો, સિલેક્ટરોની લાયકાત, કેમ્પની વિગતો અને ટીમ પસંદગીના માપદંડ જાહેર કરી દે તો અનેક સવાલોના જવાબ આપોઆપ મળી શકે.