સર્વર ઠપ્પ થતાં સસ્તા અનાજની દુકાનો પર રેશનિંગ વ્યવસ્થા ખોરવાઈ

સર્વર ઠપ્પ થતાં સસ્તા અનાજની દુકાનો પર રેશનિંગ વ્યવસ્થા ખોરવાઈ

તહેવાર પહેલાં રાશન લેવા ગયેલા હજારો લાભાર્થીઓ ધક્કે ચઢ્યા; સવારે 11 વાગ્યાથી ઈ-પોશ મશીનો બંધ, બપોરે 2:30 વાગ્યા સુધી સ્થિતિ યથાવત્

અગ્ર ગુજરાત, રાજકોટ

રાજ્યભરમાં તહેવારો નજીક આવી રહ્યા છે ત્યારે ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે સરકારી સસ્તા અનાજની દુકાનો પર સર્જાયેલી ટેકનિકલ ખામીએ ભારે મુશ્કેલી ઊભી કરી હતી. સમગ્ર ગુજરાતમાં સસ્તા અનાજની દુકાનો પર અચાનક સર્વર ડાઉન થઈ જતાં રેશનિંગ વ્યવસ્થા ખોરવાઈ ગઈ હતી. પરિણામે વહેલી સવારથી રાશન મેળવવા દુકાનો બહાર લાઈનમાં ઊભેલા હજારો લાભાર્થીઓને કલાકો સુધી રાહ જોયા બાદ પણ અનાજ મળ્યું નહોતું અને અનેક લોકોને ખાલી હાથે પરત ફરવાની ફરજ પડી હતી.
તહેવારો પૂર્વે ગરીબ પરિવારોને ઘઉં, ચોખા, ખાંડ, ચણા, તુવેરદાળ અને મીઠું સહિતની આવશ્યક ચીજવસ્તુઓનો સરકારી જથ્થો મેળવવાની અપેક્ષા હતી. અનેક દુકાનો પર પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ હોવા છતાં સર્વર બંધ પડતાં દુકાનદારો વિતરણ કરી શક્યા નહોતા. ખાસ કરીને રોજ કમાઈને રોજ ખાનારા શ્રમિકો માટે આ સ્થિતિ વધુ મુશ્કેલીજનક બની હતી. કામધંધો છોડીને કલાકો સુધી લાઈનમાં ઊભા રહ્યા બાદ રાશન ન મળતાં લોકોમાં ભારે રોષ જોવા મળ્યો હતો.
મળતી વિગતો મુજબ, આજે સવારથી જ રાજ્યની અનેક સસ્તા અનાજની દુકાનો પર રેશન વિતરણની કામગીરી શરૂ કરવામાં આવી હતી. BPL, APL અને અંત્યોદય કાર્ડધારકોને રાશન આપવાની પ્રક્રિયા શરૂ થયા બાદ થોડા સમય સુધી કામગીરી ચાલી હતી, પરંતુ સવારે આશરે 11 વાગ્યાના અરસામાં અચાનક સર્વર ડાઉન થઈ જતાં ઈ-પોશ મશીનો કનેક્ટ થવાનું બંધ થઈ ગયું હતું. ઈ-પોશ મશીનમાં સર્વર સાથે કનેક્શન ન મળતાં લાભાર્થીઓના બાયોમેટ્રિક એટલે કે અંગૂઠાના નિશાનનું વેરિફિકેશન થઈ શક્યું નહોતું. બાયોમેટ્રિક ચકાસણી વિના સરકારી સિસ્ટમમાં રાશન વિતરણની નોંધણી થઈ શકતી ન હોવાથી દુકાનદારો પણ લાચાર બની ગયા હતા. એક તરફ દુકાનો પર લાભાર્થીઓની લાંબી કતારો અને બીજી તરફ મશીનો કામ ન કરતાં દુકાનદારો સામે લોકોનો રોષ ભભૂકી ઊઠ્યો હતો.
રેશન દુકાનદારોના જણાવ્યા મુજબ, દુકાનોમાં પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ હતો અને લાભાર્થીઓને વિતરણ કરવા માટે તેઓ સંપૂર્ણપણે તૈયાર હતા. પરંતુ મુખ્ય સર્વર સાથે કનેક્શન ન મળતાં તેઓ પોતાની રીતે અનાજ આપી શકે તેવી સ્થિતિમાં નહોતા. ટેકનિકલ ખામી કે સર્વર પર વધેલા લોડના કારણે સમસ્યા સર્જાઈ હોવાનું દુકાનદારોનું કહેવું હતું. સૌથી વધુ મુશ્કેલી એવા પરિવારોને પડી હતી જેઓ તહેવાર પૂર્વે ઘરમાં અનાજનો જથ્થો ભરવા માટે ખાસ કરીને સસ્તા અનાજની દુકાન પર પહોંચ્યા હતા. વહેલી સવારથી લાઈનમાં ઊભા રહીને પોતાનો વારો આવે તેની રાહ જોતા લોકોને જ્યારે સર્વર બંધ હોવાનું જાણવા મળ્યું ત્યારે અનેક સ્થળોએ ભારે દેકારો મચી ગયો હતો.
લાભાર્થીઓનો સવાલ હતો કે જો સરકારની ડિજિટલ રેશનિંગ વ્યવસ્થા તહેવારો પૂર્વે જ ઠપ્પ થઈ જાય તો ગરીબ પરિવારોને રાશન મેળવવા માટે વારંવાર દુકાનના ધક્કા શા માટે ખાવા પડે? રોજિંદા જીવનમાં પહેલેથી જ આર્થિક મુશ્કેલીઓનો સામનો કરતા પરિવારો માટે કામધંધો છોડીને એક દિવસ દુકાનની લાઈનમાં ઊભા રહેવું અને અંતે રાશન વિના પરત ફરવું મોટો આઘાત સમાન બન્યું હતું.
રાજકોટમાં પણ અનેક રેશનિંગ દુકાનો પર આવી જ સ્થિતિ જોવા મળી હતી. ઝોન કચેરી ખાતે પણ સર્વર સંબંધિત સમસ્યા હોવાની ફરિયાદો સામે આવી હતી. લાભાર્થીઓ તથા દુકાનદારો દ્વારા જિલ્લા પુરવઠા અધિકારી (DSO) તેમજ કલેક્ટર કચેરી સુધી ફરિયાદો કરવામાં આવી હતી અને તાત્કાલિક સર્વર વ્યવસ્થા પૂર્વવત્ કરવાની માંગ ઉઠી હતી.
બપોરે આશરે 2:30 વાગ્યા સુધી પણ અનેક સ્થળોએ સ્થિતિમાં સુધારો થયો ન હોવાનું દુકાનદારો દ્વારા જણાવાયું હતું. પરિણામે સવારે શરૂ થયેલી રેશન વિતરણની કામગીરી કલાકો સુધી અટવાઈ રહી હતી. સર્વર ક્યારે શરૂ થશે તેની ચોક્કસ માહિતી ન મળતાં દુકાનદારો પણ લાભાર્થીઓને સ્પષ્ટ જવાબ આપી શકતા નહોતા.
આ ઘટનાએ તહેવારો પૂર્વે સરકારી રેશનિંગ વ્યવસ્થાની તૈયારી સામે પણ સવાલો ઊભા કર્યા છે. તહેવારોના દિવસોમાં સસ્તા અનાજની દુકાનો પર સામાન્ય દિવસોની સરખામણીએ વધુ ભીડ રહેતી હોય છે. આવા સમયે સર્વર પર વધતા લોડને ધ્યાનમાં રાખીને અગાઉથી પૂરતી ટેકનિકલ તૈયારી કરવી જરૂરી હોવા છતાં અચાનક સિસ્ટમ ખોરવાઈ જતાં હજારો લોકોને મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડ્યો હતો.
લાભાર્થીઓએ માંગ કરી છે કે સર્વરની સમસ્યા તાત્કાલિક દૂર કરવામાં આવે અને જ્યાં સુધી ઓનલાઈન સિસ્ટમ સંપૂર્ણપણે કાર્યરત ન થાય ત્યાં સુધી વૈકલ્પિક વ્યવસ્થા ઊભી કરવામાં આવે. જરૂર પડે તો ઓફલાઈન રજિસ્ટર પદ્ધતિથી રાશન વિતરણ કરવાની કામચલાઉ મંજૂરી આપવામાં આવે તેવી પણ માંગ ઉઠી છે.
તહેવારોની પૂર્વસંધ્યાએ જ રેશનિંગ વ્યવસ્થા ખોરવાતા હવે તંત્ર માટે સૌથી મોટો પડકાર એ છે કે બાકી રહેલા તમામ લાભાર્થીઓને સમયસર રાશન કેવી રીતે પહોંચાડવું. જો સર્વર સમસ્યા લાંબી ચાલશે તો આગામી દિવસોમાં દુકાનો પર ભીડ વધુ વધવાની અને લાભાર્થીઓની મુશ્કેલી પણ વકરવાની શક્યતા છે. ત્યારે પુરવઠા વિભાગ દ્વારા તાત્કાલિક ટેકનિકલ ઉકેલ લાવી રેશન વિતરણ વ્યવસ્થા સામાન્ય કરવામાં આવે તેવી લોકોની માગ છે.