કેરળમાં ચોમાસાનું આગમન, ગુજરાત સહિત અનેક રાજ્યોમાં એલર્ટ

વાદળોની વાપસી સાથે મેઘાવી શંખનાદ

કેરળમાં ચોમાસાનું આગમન, ગુજરાત સહિત અનેક રાજ્યોમાં એલર્ટ

ત્રણ દિવસ મોડું પહોંચેલું દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસું હવે ઝડપ પકડશે; ગુજરાત સહિત અનેક રાજ્યોમાં આંધી, વરસાદ અને ભારે પવનની આગાહી

કેરળ, કર્ણાટક અને તમિલનાડુમાં આગામી 7 દિવસ ભારે વરસાદની સંભાવના; 50થી 70 કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાવાની ચેતવણી

અગ્ર ગુજરાત, નવી દિલ્હી

ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) દ્વારા સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી છે કે દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસાએ કેરળમાં પ્રવેશ કરી લીધો છે. સામાન્ય રીતે 1 જૂને કેરળ પહોંચતું ચોમાસું આ વર્ષે ત્રણ દિવસના વિલંબ સાથે આવ્યું છે. અગાઉ હવામાન વિભાગે 26 મે આસપાસ ચોમાસું કેરળ પહોંચવાની સંભાવના વ્યક્ત કરી હતી, પરંતુ અરબી સમુદ્ર અને બંગાળની ખાડીમાં સર્જાયેલી પરિસ્થિતિઓને કારણે તેની ગતિ ધીમી રહી હતી.
ચોમાસાના આગમન સાથે જ કેરળ, કર્ણાટક અને તમિલનાડુમાં ભારે વરસાદનો દોર શરૂ થયો છે. કેરળના અનેક જિલ્લાઓમાં ભારે વરસાદને પગલે ઓરેન્જ એલર્ટ જાહેર કરાયું છે. આગામી સાત દિવસ દરમિયાન દક્ષિણ ભારતના મોટા ભાગના વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદ થવાની સંભાવના છે. બીજી તરફ હવામાન વિભાગે દેશના 24 રાજ્યો માટે વરસાદ, વાવાઝોડા અને તેજ પવનની ચેતવણી જાહેર કરી છે. રાજસ્થાન, ઉત્તરાખંડ, હિમાચલ પ્રદેશ, ઓડિશા, તેલંગાણા અને દિલ્હીમાં ખાસ નજર રાખવા સૂચના આપવામાં આવી છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં 50 થી 70 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે પવન ફૂંકાઈ શકે છે. ક્યુમ્યુલોનિમ્બસ (CB) વાદળોની સક્રિયતાના કારણે વીજળીના કડાકા, ગાજવીજ અને તીવ્ર વરસાદની સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે.
ગુજરાતમાં પણ હવામાનમાં ફેરફારના સંકેતો દેખાઈ રહ્યા છે. રાજ્યમાં બુધવારથી અનેક વિસ્તારોમાં આંધી અને છૂટાછવાયા વરસાદનો દોર શરૂ થયો છે. 5 જૂન માટે ગુજરાતમાં ઓરેન્જ એલર્ટ જાહેર કરવામાં આવ્યું છે. ખાસ કરીને ઉત્તર ગુજરાત, સૌરાષ્ટ્ર અને દક્ષિણ ગુજરાતના વિસ્તારોમાં પવન સાથે વરસાદની સંભાવના છે. રાજસ્થાનમાં નવા વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ અને સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશનના પ્રભાવ હેઠળ હવામાન અચાનક બદલાયું છે. ઉદયપુરમાં વરસાદ અને ડુંગરપુરમાં કરાવર્ષા નોંધાઈ છે. જોકે પશ્ચિમ રાજસ્થાનમાં ગરમી યથાવત છે અને બીકાનેરમાં તાપમાન 43 ડિગ્રીથી વધુ નોંધાયું છે.
હજુ પણ દેશના અનેક રાજ્યોમાં ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત છે. ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર અને રાજસ્થાનના કેટલાક વિસ્તારોમાં તાપમાન 40 ડિગ્રી સેલ્સિયસથી ઉપર નોંધાઈ રહ્યું છે. હવામાન નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ચોમાસું હવે ધીમે ધીમે આગળ વધશે અને આગામી બે સપ્તાહમાં મધ્ય ભારતના મોટા ભાગના વિસ્તારોને આવરી લેશે.
ચોમાસાના આગમનથી કૃષિ ક્ષેત્રમાં આશાવાદ જોવા મળી રહ્યો છે. ખેડૂતો વાવણીની તૈયારીમાં લાગી ગયા છે, જ્યારે હવામાન વિભાગે વીજળી અને તોફાની પવન દરમિયાન સાવચેતી રાખવા લોકોને અપીલ કરી છે.

ચોમાસું ત્રણ દિવસ મોડું કેમ પહોંચ્યું?

અરબી સમુદ્રમાં પવનની ગતિમાં ફેરફાર અને વાતાવરણમાં ભેજના વિતરણમાં અસંતુલનને કારણે ચોમાસાની પ્રગતિ ધીમી રહી. જોકે હાલ સિસ્ટમ મજબૂત બનતા ચોમાસું ઝડપથી આગળ વધવાની સંભાવના છે.

ગુજરાત માટે શું સંકેત?

5 જૂનથી રાજ્યમાં પ્રિ-મોન્સૂન એક્ટિવિટી વધશે. સૌરાષ્ટ્ર, ઉત્તર ગુજરાત અને મધ્ય ગુજરાતમાં ગાજવીજ સાથે વરસાદની શક્યતા છે. ખેડૂતો માટે વાવણી પૂર્વે અનુકૂળ વાતાવરણ સર્જાઈ શકે છે.

CB વાદળો કેમ ખતરનાક ગણાય છે?

ક્યુમ્યુલોનિમ્બસ (CB) વાદળો ભારે વરસાદ, વીજળી, કરા અને વાવાઝોડાનું મુખ્ય કારણ બને છે. આવા વાદળો સર્જાય ત્યારે અચાનક હવામાનમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળે છે.

24 રાજ્યોમાં એલર્ટનો અર્થ શું?

હવામાન વિભાગે વરસાદ ઉપરાંત તેજ પવન, વીજળી પડવાની શક્યતા અને કેટલાક વિસ્તારોમાં કરાવર્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને ચેતવણી જાહેર કરી છે. નાગરિકોને અનાવશ્યક મુસાફરી ટાળવા સૂચના આપવામાં આવી છે.

ખેડૂતો માટે કેટલી રાહત?

સમયસર ચોમાસું સક્રિય થતાં કપાસ, મગફળી, સોયાબીન અને ધાન જેવી ખરીફ પાકોની વાવણી માટે અનુકૂળ માહોલ બનશે. પાણીની અછતવાળા વિસ્તારોમાં પણ આશા જાગી છે.

ગરમી હજુ કેમ ઓછી નથી થઈ?

ચોમાસું કેરળમાં પ્રવેશી ગયું હોવા છતાં ઉત્તર અને પશ્ચિમ ભારતમાં સૂકા અને ગરમ પવનોનો પ્રભાવ યથાવત છે. તેથી ગુજરાત, રાજસ્થાન અને ઉત્તર ભારતમાં તાપમાન હજુ 40 ડિગ્રીથી ઉપર છે.

આગામી 7 દિવસમાં ક્યાં સૌથી વધુ વરસાદ?

કેરળ, કર્ણાટક, લક્ષદ્વીપ, તમિલનાડુ, આંધ્ર પ્રદેશ અને આંદામાન-નિકોબારમાં ભારે વરસાદની સૌથી વધુ શક્યતા છે. કેટલાક વિસ્તારોમાં 20 સેન્ટીમીટર સુધી વરસાદ પડી શકે છે.

ચોમાસાની આગામી સફર

હવે ચોમાસું કર્ણાટક, ગોવા, મહારાષ્ટ્ર અને દક્ષિણ ગુજરાત તરફ આગળ વધશે. જો હાલની ગતિ યથાવત રહે તો આગામી 10થી 15 દિવસમાં પશ્ચિમ અને મધ્ય ભારતના મોટા ભાગના વિસ્તારોમાં ચોમાસાનું આગમન થઈ શકે છે.