વિદેશી રોકાણકારો માટે ટેક્સ રાહતોનો મેગા પ્લાન

રૂપિયો પટકાયો તો સરકાર દોડી

વિદેશી રોકાણકારો માટે ટેક્સ રાહતોનો મેગા પ્લાન

પાંચ મહિનામાં રૂપિયો 6% તૂટ્યો, વિદેશી રોકાણકારોએ રૂ.2.6 લાખ કરોડ પાછા ખેંચ્યા; સરકાર ટેક્સ નિયમોમાં રાહત આપી બજારમાં વિશ્વાસ વધારશે

અગ્ર ગુજરાત, નવી દિલ્હી

મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને વૈશ્વિક આર્થિક અનિશ્ચિતતાના કારણે ભારતીય અર્થતંત્ર પર પણ દબાણ વધી રહ્યું છે. ડોલર સામે રૂપિયાની સતત નબળાઈ અને વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા ભારતીય બજારમાંથી મોટા પાયે મૂડી ઉપાડવામાં આવતા કેન્દ્ર સરકાર હવે વિશેષ પગલાં ભરવા જઈ રહી છે. વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો (FII)ને આકર્ષવા માટે કેટલીક શ્રેણીના શેરોમાં ટેક્સ રાહતો આપવાનો નિર્ણય લેવાયો હોવાનું જાણવા મળે છે.
કેન્દ્રીય કેબિનેટની બેઠકમાં વટહુકમ મારફતે ટેક્સ નિયમોને સરળ બનાવવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે. સરકારનું માનવું છે કે જો વિદેશી રોકાણકારોને ટેક્સમાં રાહત આપવામાં આવશે તો તેઓ ફરી ભારતીય બજાર તરફ આકર્ષાશે અને રૂપિયાને મળતું દબાણ પણ ઘટશે.
ચાલુ કેલેન્ડર વર્ષ દરમિયાન ડોલર સામે રૂપિયો આશરે 6 ટકા નબળો પડ્યો છે. આ દરમિયાન વિદેશી રોકાણકારોએ ભારતીય શેરબજારમાંથી અંદાજે રૂ.2.6 લાખ કરોડની મૂડી પાછી ખેંચી લીધી છે. પરિણામે શેરબજાર તેમજ ચલણ બજાર બંને પર દબાણ સર્જાયું છે. સરકાર અને રિઝર્વ બેંક વચ્ચે આ મુદ્દે સતત ચર્ચા ચાલી રહી છે અને આવનારી ધિરાણ નીતિમાં પણ કેટલાક મહત્વપૂર્ણ પગલાં જાહેર થઈ શકે છે.
યુદ્ધના કારણે વધેલા ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ, આયાત ખર્ચમાં વધારો અને નિકાસ ક્ષેત્ર સામે ઊભા થયેલા પડકારો વચ્ચે સરકાર અર્થતંત્રને સ્થિર રાખવા માટે ક્રેડિટ ગેરંટી, નિકાસકારોને સહાય પેકેજ અને કસ્ટમ ડ્યૂટીમાં ફેરફાર જેવા વિકલ્પો પર પણ વિચાર કરી રહી છે. તેમ છતાં વિદેશી મૂડીની સતત બહારગમન ચિંતાનો વિષય બની રહી છે. વિદેશી રોકાણકારો લાંબા સમયથી કેપિટલ ગેઈન ટેક્સ અને સિક્યોરિટી ટ્રાન્ઝેક્શન ટેક્સ (STT)માં રાહતની માંગ કરી રહ્યા છે. તેમનું કહેવું છે કે રોકાણ પર વધતા કરબોજના કારણે ભારતની સ્પર્ધાત્મકતા અન્ય દેશોની સરખામણીએ ઘટી રહી છે. કર નિષ્ણાતો પણ માને છે કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં શોર્ટ ટર્મ અને લોંગ ટર્મ કેપિટલ ગેઈન ટેક્સમાં થયેલા વધારાના કારણે રોકાણકારોની રસદારી ઓછી થઈ છે.
એક સમય એવો હતો જ્યારે ભારતનું કોર્પોરેટ ગ્રોથ અને માર્કેટ વેલ્યુએશન વૈશ્વિક રોકાણકારોને ખૂબ આકર્ષતું હતું, પરંતુ છેલ્લા દોઢ વર્ષથી કોર્પોરેટ કમાણીમાં ખાસ વધારો જોવા મળ્યો નથી. બીજી તરફ ચીન, બ્રાઝીલ, તાઈવાન અને દક્ષિણ કોરિયા જેવા દેશોમાં વધુ આકર્ષક તકો મળતા રોકાણકારોનો ઝુકાવ ત્યાં વધ્યો છે. તાજેતરમાં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારામને પણ સંકેત આપ્યો હતો કે સરકાર કેપિટલ ગેઈન અને STT સંબંધિત મુદ્દાઓ પર ખુલ્લા મનથી વિચાર કરવા તૈયાર છે. હવે કેબિનેટના નિર્ણય બાદ રોકાણકારોને રાહત મળવાની શક્યતા વધી છે.

રૂપિયો કેમ નબળો પડી રહ્યો છે?

* ડોલર સામે રૂપિયો 6% તૂટ્યો
* ક્રૂડ ઓઈલ આયાત ખર્ચમાં વધારો
* વિદેશી મૂડીનું સતત બહારગમન
* વૈશ્વિક યુદ્ધ અને અનિશ્ચિતતા

FIIએ કેટલા રૂપિયા પાછા ખેંચ્યા?

* ચાલુ વર્ષમાં રૂ.2.6 લાખ કરોડનું ઉપાડ
* શેરબજારમાં વેચવાલી વધી
* ચલણ બજાર પર દબાણ સર્જાયું

સરકાર શું કરવા જઈ રહી છે?

* ટેક્સ નિયમોમાં રાહત
* વટહુકમ દ્વારા ફેરફાર
* પસંદગીના શેરોમાં ટેક્સ છૂટ
* વિદેશી મૂડી આકર્ષવાનો પ્રયાસ

રોકાણકારોની મુખ્ય માંગ

* કેપિટલ ગેઈન ટેક્સ ઘટાડો
* STTમાં રાહત
* કરવેરાની સરળ વ્યવસ્થા
* લાંબા ગાળાના રોકાણને પ્રોત્સાહન

RBIની શું ભૂમિકા રહેશે?

* સરકાર સાથે સંકલન
* રૂપિયાને સ્થિર રાખવાના પ્રયાસ
* ધિરાણ નીતિમાં જાહેરાતની શક્યતા
* વિદેશી ચલણ ભંડારનું સંચાલન

કયા દેશો તરફ વળ્યા રોકાણકારો?

* ચીન
* બ્રાઝીલ
* તાઈવાન
* દક્ષિણ કોરિયા
* ભારતની સરખામણીએ વધુ આકર્ષક રિટર્નની આશાએ રોકાણનું સ્થળાંતર.

યુદ્ધનો ભારતીય અર્થતંત્ર પર પ્રભાવ

* ક્રૂડ મોંઘું બન્યું
* આયાત ખર્ચ વધ્યો
* નિકાસકારો પર દબાણ
* મોંઘવારી વધવાની આશંકા

આગળ શું જોવાનું?

* ટેક્સ રાહતોની સત્તાવાર જાહેરાત
* RBIની ધિરાણ નીતિ
* વિદેશી રોકાણમાં વધારો થાય છે કે નહીં
* રૂપિયાની સ્થિરતા અને શેરબજારની દિશા