- ચીનની નાપાક હરકતને જોઈને વિશ્વમાં ફફડાટનો માહોલ
- ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર પર નજર રાખી રહ્યું છે ચીન
- ડ્રોન પાવર એ આધુનિક લશ્કરી વ્યૂહરચનાનું એક મહત્વનું પાસું
ચીન તેની સૈન્ય તાકાતમાં વધારો કરી રહી છે ત્યારે બીજી તરફ અમેરિકામાં ડરનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. ચીનના ડ્રોન પાવરની વધતી જતી શક્તિને કારણે અમેરિકામાં મોટી આફત આવે તો પણ કંઈ કહેવું મુશ્કેલ છે. ચીનની સેના પોતાની જાતને ટેક્નોલોજીકલ રીતે અપગ્રેડ કરવામાં લાગેલી છે જેના કારણે અમેરિકન એજન્સીઓને લાગે છે કે તે તાઈવાન અને સૈન્ય મથકોમાં અમેરિકા સાથે સ્પર્ધા કરવા માટે આવું કરી રહી છે.
ચીનની નાપાક હરકતને જોઈને વિશ્વમાં ફફડાટનો માહોલ છે અને આ સાથે જ ભારત માટે પણ ચિંતાનો વિષય ગણી શકાય.ચીન ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર પર નજર રાખવાની ક્ષમતા પણ વધારી રહ્યું છે પરંતુ તેની સામે ભારત તેની ભારતીય સેના દિવસેને દિવસે વધુ શક્તિશાળી બની રહી છે અને હવે તેની સૈન્ય શક્તિ વધારવા માટે આત્મનિર્ભરતા વધારી છે.
ચીનની અવળચંડાઈ અમેરિકા માટે મુશ્કેલી સમાન
અહેવાલ અનુસાર, પૂર્વી ચીનમાં શાંઘાઈની અંદર 350 માઇલના અંતરે એક સૈન્ય મથક પર બે WZ-8 રોકેટ-સંચાલિત ડ્રોન છે અને જે અત્યાધુનિક મોનિટરિંગ સિસ્ટમ્સથી સજ્જ છે. ત્યારે હવે ચીન રીઅલ-ટાઇમ મેપિંગ ડેટા એકત્રિત કરવામાં અને ભવિષ્યના સંઘર્ષો માટે વ્યૂહરચના તૈયાર કરવામાં મદદ કરી શકે છે.
ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર પર નજર રાખી રહ્યું છે ચીન
ચીન સમગ્ર ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર પર નજર રાખવા માટે તેની ક્ષમતા વધારી રહ્યું છે તેથી લશ્કરી ક્ષેત્રમાં તેની વધતી શક્તિ માત્ર તાઈવાન અને અમેરિકા માટે જ નહીં પરંતુ ભારત સહિત સમગ્ર ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર માટે ખતરો છે. ભારત સરહદ પર ચીન અને પાકિસ્તાન સાથે વ્યવહાર કરવા માટે માનવરહિત એરિયલ વ્હીકલ (UAV) સિસ્ટમને અપગ્રેડ કરી રહ્યું છે.
ડ્રોન પાવર એ આધુનિક લશ્કરી વ્યૂહરચનાનું એક મહત્વનું પાસું છે કારણ કે ડ્રોન ટેકનોલોજી નોંધપાત્ર રીતે વિસ્તરી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં ભારત પણ પોતાની ડ્રોનની ક્ષમતા વધારવામાં વ્યસ્ત છે. જુલાઈમાં એન્ટોનિયો બોનાડાસ અને સિમોન બર્થોલ્ટે વ્યૂહાત્મક સંશોધનમાં જણાવ્યું હતું કે ચીન ભારત સાથેની સરહદે લોજિસ્ટિક્સ સપોર્ટ, સર્વેલન્સ, યુદ્ધના નુકસાનનું મૂલ્યાંકન, આર્ટિલરી સ્પોટિંગ, સ્નિપિંગ અને સંચાર માટે યુએવીનો ઉપયોગ કરે છે. તે જ સમયે, પાકિસ્તાને પણ છેલ્લા 4 વર્ષમાં ભારત સાથેની સરહદ પર ડ્રોન શક્તિ વધારી છે.
પાકિસ્તાન સરહદ પરના ભારતીય વિસ્તારમાં હથિયારો, દારૂગોળો, ડ્રગ્સ અને નકલી ભારતીય ચલણ મોકલવા માટે ડ્રોનનો ઉપયોગ કરે છે. જમ્મુ-કાશ્મીરમાં ખાસ કરીને પાકિસ્તાન તરફથી આવી ગતિવિધિઓ જોવા મળી રહી છે. આ રીતે તે જમ્મુ-કાશ્મીરમાં આતંકવાદી ગતિવિધિઓમાં સામેલ લોકો અને અલગતાવાદી નેતાઓને મદદ કરે છે.
પાકિસ્તાને ભારતીય સરહદે એન્ટી ડ્રોનનો વિસ્તાર કર્યો છે અને ભારતીય વિસ્તારમાં આવી ગતિવિધિઓની ઓળખ કર્યા બાદ સુરક્ષા દળોએ તેમની સામે કાર્યવાહી પણ કરી છે. જુલાઈ મહિનામાં સૂર્ય કૃષ્ણ અને આશિમા સિંહે કાર્નેગી ઈન્ડિયામાં જણાવ્યું હતું કે 2020થી 2022 સુધીમાં સરહદ પર પાક ડ્રોનની સંખ્યા 77 થી વધીને 311 થઈ ગઈ છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે વર્ષ 2020માં 77 ડ્રોનની ઓળખ કરવામાં આવી હતી. 2021માં 104 ડ્રોન અને વર્ષ 2022માં 311 ડ્રોન જોવામાં આવ્યા હતા. આ આંકડા દર્શાવે છે કે સરહદ પર ભારત સાથે મુકાબલો કરવા માટે પાકિસ્તાન ડ્રોનની મદદ લઈ રહ્યું છે.
ભારત તેની ડ્રોન શક્તિ કેવી રીતે વધારી રહ્યું છે
ભારત બંને પાડોશી દેશોની ડ્રોન શક્તિઓનો સામનો કરવા માટે પણ તૈયાર છે. વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના આત્મનિર્ભર ભારત અભિયાન હેઠળ, સંરક્ષણ સંશોધન વિકાસ સંગઠન (DRDO) ભારતીય સંરક્ષણ વિભાગને અત્યાધુનિક લશ્કરી સાધનો પ્રદાન કરી રહ્યું છે. હાલમાં DRDOએ સ્વદેશી હાઈ-સ્પીડ ફ્લાઈંગ-વિંગ UAVનું કર્ણાટકના ચિત્રદુર્ગમાં સફળતાપૂર્વક પરીક્ષણ કર્યું હતું. પિન્ટુ મહાલાએ ઓક્ટોબર 2022ના જર્નલ ઓફ ડિફેન્સ સ્ટડીઝમાં જણાવ્યું હતું કે હાલનાં વર્ષોમાં ભારતે ચીન અને પાકિસ્તાનની સરહદ પર તેની ડ્રોન શક્તિનો વિસ્તાર કર્યો છે.


