હવે જિલ્લા કલેક્ટરની મંજૂરી વગર નહીં થાય કેટલીક મિલકતોનું ટ્રાન્સફર

પ્રોપર્ટી ખરીદનાર-વેચનાર માટે મોટો નિયમ બદલાવ

હવે જિલ્લા કલેક્ટરની મંજૂરી વગર નહીં થાય કેટલીક મિલકતોનું ટ્રાન્સફર

ગુજરાત સરકારનું નવું નોટિફિકેશન અમલમાં; સંવેદનશીલ કેસોમાં SIT તપાસ બાદ જ મંજૂરી, ગેરકાયદે ટ્રાન્સફર થશે અમાન્ય

અગ્ર ગુજરાત, ગાંધીનગર

ગુજરાત સરકારે મિલકતની ખરીદી-વેચાણ અને ટ્રાન્સફરની પ્રક્રિયાને વધુ પારદર્શક, કાયદેસર અને સુરક્ષિત બનાવવા માટે મહત્વપૂર્ણ નોટિફિકેશન જાહેર કર્યું છે. નવા નિયમો અમલમાં આવતા હવે કેટલીક શ્રેણીની મિલકતોના વેચાણ અથવા ટ્રાન્સફર પહેલાં જિલ્લા કલેક્ટર કક્ષાએ દસ્તાવેજો અને કાનૂની સ્થિતિની વિગતવાર ચકાસણી કરવામાં આવશે. સરકારનું માનવું છે કે આ નિર્ણયથી ગેરકાયદે મિલકતના સોદા પર નિયંત્રણ આવશે, મિલકત સંબંધિત વિવાદોમાં ઘટાડો થશે અને ખરીદનાર-વેચનાર બંનેના હિતોનું વધુ સારી રીતે રક્ષણ થઈ શકશે.
નવા નિયમો મુજબ મિલકત ટ્રાન્સફર માટે કરવામાં આવતી અરજી સાથે રજૂ કરવામાં આવેલા તમામ દસ્તાવેજો, માલિકી હક્ક અને અન્ય કાનૂની પાસાઓની જિલ્લા કલેક્ટર દ્વારા તપાસ કરવામાં આવશે. ચકાસણી સંતોષકારક થયા બાદ જ આગળની મંજૂરી આપવામાં આવશે. સરકારના જણાવ્યા મુજબ આ પ્રક્રિયાનો મુખ્ય હેતુ ગેરરીતિઓને અટકાવવાનો અને કાયદેસર માલિકીના અધિકારોને સુરક્ષિત કરવાનો છે.
નોટિફિકેશનમાં એવી પણ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે કે સંવેદનશીલ મિલકત ટ્રાન્સફરના કેસોમાં વિશેષ તપાસ ટીમ (SIT)ની રચના કરવામાં આવશે. જ્યાં કોમી સંવેદનશીલતા, કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ અથવા અન્ય વિશેષ પરિસ્થિતિઓ જોડાયેલી હશે ત્યાં SIT દ્વારા સ્થળ, દસ્તાવેજો અને અન્ય જરૂરી વિગતોની તપાસ કરવામાં આવશે. તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ જ સંબંધિત ટ્રાન્સફરને મંજૂરી આપવામાં આવશે.
સરકારે ગેરકાયદે ટ્રાન્સફર સામે પણ કડક વલણ અપનાવ્યું છે. જો કોઈ મિલકતનું ટ્રાન્સફર નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરીને કરવામાં આવ્યું હોવાનું સામે આવશે તો તે ટ્રાન્સફરને અમાન્ય જાહેર કરવામાં આવશે. આવા કિસ્સામાં વેચનારને ખરીદનારને છ મહિનાની અંદર સંપૂર્ણ રકમ પરત કરવાની રહેશે તેમજ મિલકતનો કબજો પણ પાછો મેળવવાનો રહેશે. સરકારનું કહેવું છે કે આ જોગવાઈથી છેતરપિંડી અને ગેરકાયદે સોદાઓને રોકવામાં મદદ મળશે.
રિયલ એસ્ટેટ ક્ષેત્ર સાથે સંકળાયેલા બિલ્ડરો, ડેવલપર્સ, પ્રોપર્ટી ડીલરો તેમજ સામાન્ય નાગરિકો માટે પણ આ નિયમો મહત્વપૂર્ણ બની રહેશે. હવે કોઈપણ મિલકત ખરીદતા કે વેચતા પહેલાં તમામ કાનૂની દસ્તાવેજો, મંજૂરી અને માલિકી હક્કોની સંપૂર્ણ ચકાસણી કરવી જરૂરી બનશે. નિષ્ણાતોના મતે શરૂઆતમાં મંજૂરી પ્રક્રિયામાં થોડો વધુ સમય લાગી શકે છે, પરંતુ લાંબા ગાળે આ નિયમો મિલકતના સોદાઓને વધુ વિશ્વસનીય, પારદર્શક અને સુરક્ષિત બનાવશે. સરકારના જણાવ્યા મુજબ નવા નિયમોનો મુખ્ય ઉદ્દેશ ગેરકાયદે ટ્રાન્સફર અટકાવવાનો, નાગરિકોના હિતોનું રક્ષણ કરવાનો અને મિલકત સંબંધિત વિવાદોમાં ઘટાડો કરવાનો છે. સાથે જ જ્યાં જરૂરી હોય ત્યાં સામાજિક સૌહાર્દ અને કાયદો-વ્યવસ્થાને ધ્યાનમાં રાખીને નિર્ણય લેવામાં આવશે.

હવે શું બદલાશે?

કેટલીક શ્રેણીની મિલકતોના ટ્રાન્સફર પહેલાં જિલ્લા કલેક્ટરની મંજૂરી જરૂરી બનશે.
માલિકી હક્ક અને દસ્તાવેજોની વિગતવાર તપાસ થશે.
કાયદેસર ચકાસણી બાદ જ ટ્રાન્સફર પ્રક્રિયા આગળ વધશે.

સંવેદનશીલ કેસોમાં SIT કરશે તપાસ

કોમી સંવેદનશીલતા અથવા કાયદો-વ્યવસ્થાના પ્રશ્નો ધરાવતા કેસોમાં SITની નિમણૂક થશે.
સ્થળ તપાસ, દસ્તાવેજોની ચકાસણી અને જરૂરી અહેવાલ બાદ જ મંજૂરી મળશે.
સરકારનું માનવું છે કે આથી સામાજિક સૌહાર્દ જળવાશે.

ગેરકાયદે ટ્રાન્સફર થશે રદ

નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરીને થયેલું ટ્રાન્સફર અમાન્ય ગણાશે.
વેચનારને છ મહિનામાં ખરીદનારને સંપૂર્ણ રકમ પરત કરવી પડશે.
મિલકતનો કબજો પણ પાછો મેળવવાનો રહેશે.

ખરીદનાર અને વેચનાર માટે ખાસ સલાહ

સોદા પહેલાં તમામ દસ્તાવેજોની કાનૂની ચકાસણી કરાવો.
માલિકી હક્ક, મંજૂરી અને રેકોર્ડની ખાતરી કરો.
ઉતાવળમાં કોઈપણ મિલકતનો સોદો ન કરો.
નવા નિયમોનું પાલન કરવાથી ભવિષ્યના કાનૂની વિવાદોથી બચી શકાશે.

ગુજરાતમાં અશાંતધારા કાયદામાં મોટો ફેરફાર: હવે સ્પેસિફાઈડ એરિયા હેઠળ થશે મિલકત ટ્રાન્સફર

ગુજરાત સરકારે મિલકતની ખરીદી-વેચાણ અને ટ્રાન્સફરની પ્રક્રિયાને વધુ પારદર્શક, કાયદેસર અને અસરકારક બનાવવા માટે ‘અશાંતધારા’ કાયદા હેઠળ મહત્વપૂર્ણ નોટિફિકેશન જાહેર કર્યું છે. નવા નિયમો અનુસાર હવે કાયદાકીય પ્રક્રિયામાં ‘અશાંતધારા’ શબ્દના સ્થાને ‘સ્પેસિફાઈડ એરિયા’ (વિશિષ્ટ વિસ્તાર) શબ્દનો સત્તાવાર ઉપયોગ કરવામાં આવશે. સરકારનું માનવું છે કે આ ફેરફારથી કાયદાના અમલીકરણમાં વધુ સ્પષ્ટતા આવશે અને મિલકત સંબંધિત ગેરરીતિઓ પર નિયંત્રણ લાવી શકાશે.

નોટિફિકેશન મુજબ રાજ્યમાં હવે મોનિટરિંગ એન્ડ એડવાઈઝરી કમિટીની રચના કરવામાં આવશે. આ કમિટીની ભલામણના આધારે જ કોઈપણ વિસ્તારને ‘સ્પેસિફાઈડ એરિયા’ તરીકે જાહેર કરવામાં આવશે. ઉપરાંત, કાયદા હેઠળ ભોગ બનનાર વ્યક્તિ માટે ‘પર્સન અગ્રીવડ’ શબ્દપ્રયોગ પણ નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. જ્યાં સામૂહિક સ્થળાંતરની શક્યતા અથવા કોમી સંવેદનશીલ પરિસ્થિતિ ઉભી થવાની આશંકા હશે, તેવા વિસ્તારોને પણ વિશિષ્ટ વિસ્તાર જાહેર કરી શકાશે.
નવા નિયમો મુજબ આવા વિસ્તારોમાં મિલકતના ખરીદ-વેચાણ અથવા ટ્રાન્સફરની દરેક અરજીની જિલ્લા કલેક્ટર કક્ષાએ ઝીણવટભરી તપાસ કરવામાં આવશે. કોમી તણાવ અથવા કાયદો-વ્યવસ્થાને અસર થવાની શક્યતા હોય તેવા કેસોમાં સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટિગેશન ટીમ (SIT) દ્વારા તપાસ કર્યા બાદ જ ટ્રાન્સફરને મંજૂરી આપવામાં આવશે.
સરકારે ગેરકાયદે મિલકત ટ્રાન્સફર સામે પણ કડક જોગવાઈ કરી છે. તપાસમાં જો કોઈ ટ્રાન્સફર નિયમો વિરુદ્ધ થયું હોવાનું સામે આવશે તો તે તાત્કાલિક અસરથી રદ કરવામાં આવશે. સાથે જ વેચનારને છ મહિનાની અંદર ખરીદનારને સંપૂર્ણ રકમ પરત કરવાની અને મિલકતનો કબજો મૂળ માલિકને સોંપવાની ફરજ રહેશે. સરકારના આ નિર્ણયથી જમીન માફિયાઓ, ગેરકાયદે મિલકત સોદાઓ અને છેતરપિંડી પર અસરકારક અંકુશ આવશે તેવી અપેક્ષા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.